ဖုိမ္ဇာရ္ ဒုိေပႅင္

ဖူိမ္ဇာရ္ဒုရ္ ေပႅင္ တရားေတာ္

Lasvages U.S.A မွတအာင္းဆရာေတာ္မ်ား၏တရားေတာ္

အေမရိကန္ႏုိင္ငံ လပ္စေဗးျမိဳ႔မွ တအာင္းဆရာေတာ္မ်ား၏ တရားေဒသနာ တုိက္ရုိက္ထုတ္လြင့္မွဳကုိ နားၾကားေတာ္မူနုိင္ပါသည္။

သီလယူျခင္း၏အဓိပၸါယ္

အခန္း(၂၀)

သီလယူျခင္း၏အဓိပါၸယ္(သုိ့) ဥပုသ္ေန့

အခလျပည့္ေန့ကုိ ဥပုသ္ေန့ ဟုသတ္မွတ္ပါသည္။ ထုိေန့သည္ မနက္ေစာေစာ မိဘမ်ားက ခါတုိင္းထက္ ေစာေစာထၾကပါသည္။ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းမ်ားတြင္လည္း ရြတ္ဖတ္ပြဲရွိပါသည္။ က်ြန္ပ္၏ အစ္ကုိနွင့္အမမ်ား သည္ မနက္ေစာေစာတြင္ အိပ္ယာထၾကျပီး ၊မ်က္နွာသစ္ျခင္း ကုိယ္လက္သန့္ရွင္းျခင္း ျပဳလုပ္ကာ၊ ျခံထဲရွိ ပန္းမ်ားစြတ္ခူးၾကပါသည္။ ထုိေနာက္ ထုိပန္းမ်ားႏွင့္ အုနး္ဆီ၊ အေမြးတုိင္စသည္ယူေဆာင္က ဘုန္းေတာ္ၾကီးေက်ာင္း သုိ့ သြားၾကပါသည္။

သီလေဆာက္တည္ရန္ အ၀တ္ျဖဴမ်ားကုိ ၀တ္ဆင္၍ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းသုိ့သြားၾကပါသည္။ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းသုိ့မသြားခင္ မိဘမ်ားကန္ေတာ့ျပီး သြားၾကပါသည္။ အထူးသျဖင့္ ဥပုသ္ေန့တြင္ ဘုန္းေတာ္ၾကီးေက်ာင္းမ်ားတြင္လည္း သာသနာ့အလံမ်ားကုိ လွပစြာတန္ဆာဆင္ထားပါသည္။

လူမ်ားသည္လည္း ဘုန္းေတာ္ၾကီးေက်ာင္းတြင္ သာသနာ့အလံနွင့္အဆင္တန္ဆာမ်ားကုိ ေတြ့ေသာအခါ စိတ္ထဲတြင္ ၾကည္နဴး၍ ေနပါသည္။ ဘုန္းၾကီးေက်ာင္းသို့ေရာက္ေသာအခါ ဘုရားေစတိီရင္ျပင္မ်ား၊ ေဗာဓိပင္ေအာက္မ်ား၊ ဘုရားေက်ာင္းေတာ္မ်ားကုိ ကုသုိလ္ျဖစ္ေအာင္ တံျမက္စည္းလွည္းၾကပါသည္။

ထုိေနာက္ လက္ေျခမ်ားေရ မ်ားျဖင့္သုတ္သင္ကာ ဓမၼာရုံသုိ့သြားၾကပါသည္။ တရားေဟာ္မည့္ဆရာေတာ္လည္း ၾကြလာပါသည္။ တရားေဟာ္ရန္ၾကြလာေသာ ဆရာေတာ္ က ဓမၼာရုံသုိ့ ေရာက္ေသာအခါ “ ပရိတ္သတ္မ်ားက သာဓု သုံးၾကိမ္ေခၚၾကပါသည္။ ဘုရားကုိ ပန္း၊ဆီမီး၊နံသာေမြးတုိင္းမ်ားျဖင့္ ပူေဇာ္ခ်ိန္က်ေသာအခါ ရတနာသုံးတုိ့၏ဂုဏ္ေတာ္မ်ား ရြတ္ဆုိၾကပါသည္။

သီလယူရန္ သိီလမ်ားကုိ သာမေဏတစ္ပါးထံ ေတာင္းရပါသည္။ သာမေဏ ထံသီလေဆာက္တည္ရပါသည္။ ထုိေနာက္ သာဓုသုံးၾကိမ္ ကုိ အသံျမိဳင္ျမိဳင္ဆုိင္ဆုိင္ေခၚရေပသည္။ ရွစ္ပါးသီလဥပုသ္သီလကုိေဆာက္တည္ရပါသည္။ ေယာက်ၤားေလး၊ မိန္းကေလးမ်ားသည္ လည္း အခ်ိဳ့က ဓမၼာရုံ၊ အခ်ိဳ့က ေဗာဓိပင္ေအာက္တြင္ တရားထုိင္ေနၾကပါသည္။ ရဟန္း သုိ့ သာမေဏမ်ားက တရားထုိင္နည္းကုိလည္း ကြ်ႏု္ပ္တုိ့ကုိ သင္ေပးပါသည္။ ထုိဥပုသ္ေန့သည္ တရားမ်ားေဆြးေႏြးျခင္း၊ ဇာတ္ေတာ္မ်ား ေျပာၾကားျခင္း၊ ရွစ္ပါးသီလမ်ားကုိ ရွင္းျပျခင္း ျပဳလုပ္ၾကပါသည္။

ရွစ္ပါးသီလအဓိပါၸယ္ မ်ား…..

၁။ သူတစ္ပါး၏အသက္ကုိ သတ္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

၂။ သူတစ္ပါး၏ဥစၥာကုိ ခုိးယူျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

၃။မျမတ္ေသာေမထုန္အက်င့္မ်ားကုိ ျပစ္မွားျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

၄။ လိမ္ေျပာျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

၅။ ေသရည္အရက္မ်ား ေသာက္စားမူးယစ္ျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

၆။ ေနလြဲညစားစားျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

ရ။ကျခင္း၊သီခ်င္းဆုိျခင္း၊ပန္းပန္းျခင္း၊ နံသာလိမ္ျခင္း၊ ေရေမြးသုံးျခင္း တုိ့ကုိ ျပဳျခင္းမွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

၈။ ျမင့္ေသာေနရာ၊ ျမတ္ေသာေနရာ ထုိင္ျခင္း၊ေလ်ာင္းျခင္း၊ အိပ္ျခင္းတုိ့မွ ေရွာင္ၾကဥ္ပါမည္။

ဥပုသ္သီလေဆာက္တည္ေသာ္ေန့သည္ အခ်ိန္မ်ားကုန္လြန္ လြယ္ေစပါသည္။ သုိ့ေသာ္ ဥပုသ္သည္မ်ား က ၀မ္းသာၾကည္နဴးၾကရပါသည္။ ညေနပုိင္းတြင္ ကုိရင္တစ္ပါးထံကုိ မူရင္း ငါပါးသီလကုိေတာင္းခံျပန္ေဆာက္တည္ပါသည္။ ထုိေနာက္ အိမ္အျပန္တြင္ ဥပုသ္ေန့ အေၾကာင္းေတြးေတာ ရင္ အိမ္သုိ့့ျပန္ခဲ့ပါသည္။

မွတ္ခ်က္။ ။ သီရိလကၤာနုိင္ငံ၏သုံးတန္ကေလးဖတ္စာမွဘာသာျပန္ပါသည္။

မေပါင္းသင့္သူမ်ား(၁၄)

(၁) မေကာင္းမႈကို ျပဳသူမ်ား



(၂) မုသားေျပာတတ္သူမ်ား



(၃) ကိုယ္က်ိဳးကုိသာ အလိုရွိလို ့ ဆည္းကပ္လာသူမ်ား



(၄) အေယာင္ေဆာင္ သူေတာ္ေကာင္းမ်ား



(၅) ႏႈတ္နဲ ့သာ အေဆြခင္ပြန္းဖဲြ ့တတ္ၿပီး ကုိယ္မပါတဲ့သူမ်ား



(၆) ႏႈတ္ေျပာတစ္ျခား အလုပ္တစ္ျခား ျပဳမူေျပာဆိုတတ္သူမ်ား



(၇) အရွက္အေၾကာက္ မရွိတဲ့သူမ်ား



(၈) ေက်းဇူးကို မသိတတ္သူမ်ား



(၉) မုန္းလြယ္ ခ်စ္လြယ္ေသာ စိတ္ရွိသူမ်ား



(၁၀) အႏ ၱရာယ္ျပဳရေအာင္ ေပါင္းေဖာ္လာသူမ်ား



(၁၁) စကားမတည္၊ ဒုစရိုက္အလုပ္ေတြကို ျပဳလုပ္ၿပီး ေတြ ့သမွ်သတၱ၀ါေတြကို

ညွင္းဆဲတတ္သူမ်ား



(၁၂) စကားသာေျပျပစ္ၿပီး စိတ္မပါပဲ ဟန္ေဆာင္ေပါင္းကာ အခြင့္အေရးရွာတတ္တဲ့ သူမ်ား



(၁၃) ျမင္ျမင္သမွ်ကို လိုခ်င္မက္ေမာတတ္တဲ့အျပင္ မိတ္ေဆြကိုပါ ဖ်က္ဆီးသြားတတ္သူမ်ား



(၁၄) ႏႈတ္ကသာခ်ိဳသာၿပီး စိတ္ေကာက္တတ္တဲ ့သူမ်ား။



(ကိုယ္က်င့္မဂၤလာ - အရွင္ကုမာရ)

တရားေဟာရာ၌ ကြ်မ္းက်င္ေသာ သာမေဏငယ္တစ္ပါး

ေရွသေရာအခါ၊ အိႏၵိယတြင္ ရာဇျဂိဳလ္ျပည္၌ ျမင့္ျမတ္ေသာအမ်ိဳးျဖင့္ အလြန္လွပေသာ သမီး တစ္ဦးရွိခဲ့ေလသည္။ သူမသည္ နုပ်ိဳေနေသာအခ်ိန္မွာပင္ ဘာသာေရးအလြန္ကုိင္ရွိဳင္းေသာ အမ်ိဳးသမီးေလးတစ္ဦ ျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ ထုိေနာက္ သူမ၏ မိဘနွစ္ပါးအား ဘိကၡဳနီမ ျဖစ္ရန္ ခြင့္ေတာင္းခဲ့ပါသည္။ သုိ့ေသာ္ မိဘမ်ားကခြင့္မျပဳခဲ့ပါ။ မိဘမ်ား၏၀တၱရားအတုိင္း မင္းသားတစ္ေယာက္နွင့္ အိမ္ေထာင္ခ်ေပးခဲ့ပါသည္။ အိမ္ေထာင္ျပဳျပီးေသာ္ မၾကာမွီ ခင္းပြန္းထံ ခြင့္ေတာင္း၍ ခင္းပြန္း၏ခြင့္ျပဳခ်က္ျဖင့္ ဘိကၡဳနီမ ၀တ္ခဲ့ပါသည္။ သုိ့ေသာ္ သူမသည္ ကုိယ္၀န္ရရွိေနသည္ကုိလည္း မသိခဲ့ေပ။ သူမ သည္ ေဒ၀ဒတၳ ဘိကၡဳနီမေက်ာင္းတြင္ ရဟန္းမ၀တ္ခဲ့ပါသည္။ သူမ ဘြဲ့နာမည္မွာေဒ၀ဒတၳေထရီ ျဖစ္ပါသည္။ သူမ ကုိယ္၀န္ရရွိေနသည္ကုိ အျခားရဟန္းမမ်ားက သိခဲ့၍ လူ၀တ္လဲ ရန္ ထုိ ရဟန္းမအား အမိန့္ေပးေလသည္။ လူထြက္ျပီးသည္ေနာက္ ထုိအမ်ိဳးသမီးငယ္မည္သူမ်ွ သူမကုိ မကူညီခဲ့ေပ။ ေနရာမေပးခဲ့ပါ။ ထုိေၾကာင့္ သူမသည္ ျမတ္စြာဘုရားထံ အေၾကာင္းစုံးေလွ်ာက္ထား ခဲ့ပါသည္။
ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္ ၀ိသာခါဘိကၡဳနီေက်ာင္းသုိ့ သူမအား ပုိ့ခဲ့ပါသည္။ ၀ိသာခါ ဟူသည္ ဘိကၡဳနီမ်ား၏ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္သည္။ ထုိကေလးမသည္ ကေလးမ၏အေျခအေနမ်ား စစ္ေဆးရန္ ပုိ့ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ၀ိသာခါနွင့့္အျခားရဟန္းမ အတူ သူမအားေသခ်ာ ကုိယ္၀န္အေၾကာင္းကုိစစ္ေဆးျပိးီ၍ သူမ ဘိကၡဳနီမ မ၀တ္ခင္က ရခဲ့ေသာ ကုိယ္၀န္သာျဖစ္ခဲ့သည္။ ထုိေၾကာင့္ သူမအား အျပစ္မရွိခဲ့ပါ ဟု ရဟန္းမမ်ားက သိခဲ့ၾကပါသည္။
ျမတ္စြာဘုရားက သူမအား ၀ိသာခါဘိကၡဳနီမေက်ာင္း ကုိ ေနရန္ ခြင့္ျပဳခဲ့ေလသည္။ ထုိေနာက္ အမ်ိဳးသမီးငယ္ လုိအပ္ေသာအရာမွန္သမ်ွ ျဖည့္ဆီေပးခဲ့ၾကသည္။ ရက္အနည္းငယ္ ၾကာေသာအခါ ထုိကေလးအား ေမြးဖြားခဲ့ေလသည္။ တစ္ေန့ေသာ္အခါ ဘုရင္ၾကီ ေကာသလမင္းသည္ ဘိကၡဳနီမေက်ာင္းအနီး ၾကြခ်ီေတာ္မူခဲ့သည္။ ထုိေနာက္ ရဟန္းမေက်ာင္းမွ ကေလးငုိးသံကုိ ၾကားရ၍ ထုိအေၾကာင္းကုိ စုံးစမ္းခဲ့ပါသည္။ အေၾကာင္းစုံးသိေတာ္မူျပီးသည့္အခါ ဘုရင္ၾကီးသည္ ထုိကေလးငယ္အား နန္းေတာ္ထဲသုိ့ မင္းသားအျဖစ္ ေမြးစားခဲ့ပါသည္။
မိခင္၏နုိ့ရည္ကုိ ေကာင္းမြန္စြာတုိက္ေက်ြးခဲ့ပါသည္။ ထုိကေလး၏ နာမည္ကုိ “ ကႆပ’’ ဟု မွည့္ေခၚလုိက္ေလသည္။ ထုိေနာက္ ကႆပ မင္းသားသည္ ၾကီးျပင္လာေသာအခါ သူငယ္ခ်င္းမ်ားအတူေစာ့ ကစားေနစဥ္ သူငယ္ခ်င္းမ်ားက သူတုိ့၏ မိဘအေၾကာင္းကုိေျပာဆုိခဲ့သည္ ကုိ မင္းသားေလးက ၾကားခဲ့ရပါသည္။ မင္းသားေလးသည္ ေတြးေတာၾကံစည္၍ ေနေလ၏။ “ ကြ်နု္ပ္၏မိဘမ်ားက အဘယ္သူနည္း “ဟု သိခ်င္ေနေလသည္။ ထုိေနာက္ ဘုရင္အနီးထံသြား၍ ေမးေလ၏။ ဘုရင္းက သားေတာ္ သင့္၏အေမကား ဘိကၡဳနီျဖစ္ပါသည္ ဟု ေျပာေလ၏။
ထုိေၾကာင့္ မင္းသားေလသည္ ရဟန္းျဖစ္ျခင္းေၾကာင္းကုိ ဘုရင္မင္းျမတ္ထံ သံေတာ္ဦးတင္လုိ္က္ေလသည္။ ဘုရင္က ခြင့္ျပဳေတာ္မူခဲ့၍ သာမေဏကုိ ျမတ္စြာဘုရားရွင္က ၀တ္ေပးေတာ္မူျပီ၍ ျမတ္စြာဘုရား၏အနီးတြင္ ေနထုိင္ခဲ့ပါသည္။ ျမတ္စြာဘုရား သည္ ထုိ ရဟန္းငယ္အား ေမတၱာျဖင့္ ေစာင့္ေရွာက္ေတာ္မူခဲ့ပါသည္။ ထုိေနာက္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ က ထုိရဟန္းငယ္၏ဘြဲ့အမည္ကုိ ကုမာရကႆပ ဟု မွည့္လုိက္ေလသည္။
သာမေဏငယ္ကုမာရကႆပသည္ တရားမ်ားကုိ ေကာင္းမြန္စာ ေလ့လာသင္ယူေနပါသည္။ တရားေဟာ္ရာ၌လည္းလိမ္မာကြ်မ္းက်င္ေသာသာမေဏငယ္တစ္းပါးျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ ထုိေၾကာင့္ ကုမာရကႆပ သည္ရြယ္ငယ္ေသာအခ်ိန္၌ ရဟႏၱာအျဖစ္သုိ့ေရာက္ရွိခဲ့ေလသည္။
ဥပမာ။ ။ ဘုရင္မင္းျမတ္က ပါယာသီ က သာမေဏကုမာရကႆပ ၏တရားေတာ္ကုိ နားယူခဲ့ပါသည္။ တရားနားယူေတာ္မူသည့္ေနာက္ ရွင္ဘုရင္မင္းျမတ္သည္ ျမတ္စြာဘုရားထံေတာ္ သုိ့ထပ္မံ၍ တရားေတာ္မ်ားကုိ နားယူခဲ့ပါသည္။ ရဟန္းေတာ္မ်ားအၾကားမွ သာမေဏေလး ကုမာရကႆပ က တရားေဟာမွဳ အေတာ္ဆုံးဆု ကုိ ေပးအပ္ျခင္းခံခဲ့ရပါသည္။ ရွင္ ကုမာရကႆပ တရားေဟာ္ရာ၌ ပင္တုိင္းျဖစ္လာခဲ့ပါသည္။ နာမည္ေက်ာ္ျဖစ္လာခဲ့ပါသည္။ အခ်ိန္ၾကာေသာ္အခါ သူ၏မယ္ေတာ္ကုိ ေတြ့ခဲ့ပါသည္။ မယ္ေတာ္ၾကီးအား တရားေရေအးအျမိဳက္တုိက္ေကြ်းေတာ္မူခဲ့၍ သူ၏မယ္ေတာ္ၾကီးလည္း ရဟႏၱာမ အျဖစ္သုိ့ေရာက္ခဲ့ပါသည္။

ျမတ္စြာဘုရားနာဂဒီပကြ်န္းသုိ့ၾကြေတာ္မူျခင္း

ျမတ္စြာဘုရားနာဂဒီပက်ြန္းသုိ့ၾကြေတာ္မူျခင္း

တန္းခူးလျပည့္ေန့သည္္ေန့ထူးေန့ျမတ္ျဖစ္သည္ဟုသီရိလကၤာနုိင္ငံမွာရွိေသာဗုဒၶဘာသာမ်ားက ယုံၾကည္ပါသည္။ျမတ္စြာဘုရားရွင္သည္သဗညဳတဥာဏ္ရေတာ္မူျပီးသုံးႏွစ္ေျမာက္တြင္သီရိလကၤာနုိင္ငံသ

ုိ့ေဒသစာရီၾကြေတာ္မူခဲ့ပါသည္။ ပထမအၾကိမ္တြင္ ဓာတုရူသုိ့ျပာသုိလ္လ အတြင္းၾကြေတာ္မူခဲ့ျပီ၊ဘုရားျဖစ္ျပီ(ရ) လျပည့္ေျမာက္မဟီရဂၤနသုိ့ၾကြခဲ့ပါသည္။သုိ့ေသာ္နာဂဒီပက်ြန္းတြင္ဘီးလူးမ်ားအားတရားေရးေအး

အျမိဳက္ေဆးတုိက္္ေကြ်းရန္ၾကြေရာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။

ျမတ္စြဘုရားနာဂဒိီပက်ြန္းသုိ့ၾကြရျခင္းရည္ရြယ္ခ်က္မွာ နာဂါႏွစ္ေကာင္းစိန္ျဖင့္စီျခယ္ထားေသာေနရာအတြက္ရန္ပြဲျငိမ္းရန္ၾကြေရာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။

အမွားႏွင့္အမွန္ အျငင္းပြားမွဳနွူစ္ရပ္ကုိ တရားသူၾကီးလုပ္သူ မေဟာဓရျဖစ္ပါသည္။နာဂဒီပက်ြန္းဘုရင္ ဆူေလးဓရအမသားျဖစ္ပါသည္။ယေန့ေခတ္တြင္ ဂ်ဖနာကြ်န္းတစ္ခုလုံးကစစ္ျဖစ္ခဲ့ေသာေနရာျဖစ္ပါသည္။စစ္ပြဲျပိီးေနာက္ပုိင္းတြင္ဗုဒၵဘာသာမ်ားဘုရားဖူးရန္

သြားေရာက္လည္းပတ္ေသာေနရာျဖစ္ပါသည္။ သုိ့ေသာ္(.Dr, G.P. Malakera) ကေရးသားေသာ ပါဠိအဘိဓာန္အေထာက္အထားႏွင့္အကထာအလုိအရ မေဟာသဓသည္ သီရိလကၤာနုိင္ငံေျမာက္ပုိင္းတြင္အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့ေသာဘုရင္တစ္ပါးျဖစ္ခဲ့သည္။ထုိနာဂဒီပကြ်န္းက

ုိဂ်ဖနာပင္နီဆူလာဟလဲေခၚပါသည္။သီရိလကၤာအေနာက္ေျမာက္ပုိင္းတြင္ တည္ရွိပါသည္။ျမတ္စြာဘုရားၾကြေတာ္မူခဲ့ေသာ အခ်ိန္မွာ ဘုရားျဖစ္ျပီး သုံးႏွစ္ေျမာက္ျဖစ္သည္။ လြန္ခဲ့ေသာ (၂၅၉၇)ခုႏွစ္ျဖစ္သည္။ ထုိက်ြန္းကနာဂဒီပဟုေခၚကာ တမီလ္ဘာသာအားျဖင့္ (ရန္နုိင္နတီဂူ)ျဖစ္သည္။ ပင္နီဆူလာေနရာအစိတ္အပုိင္းတစ္ခုလည္ ျဖစ္သည္။ ပင္လယ္က်ြန္းနွင့္နီးကပ္စြာတည္ရွိပါသည္။ သမုိင္းအရ နာဂဒီပက်ြန္းက သီရီလကၤာနုိင္ငံေတာ္ပုိင္ျဖစ္သည္ဟုတမီလ္လူမ်ိဳးမ်ားမေရာက္ခင္ကတည္းကပင္ျဖစ္ခဲ့သည္။ ဒ႑ာရီအရ ဘုရင္ ၀ိဇယသည္ အျခားလူမ်ိဴးမ်ားၾကားတြင္ေနထုိင္ခဲ့သည္။ တုိင္းရင္းသားသုံးမ်ိဳရွိရာတြင္ ၁။ယကၡ ၂။ရာကရွ ၃။နာဂျဖစ္ၾကသည္။

၀ံသကထာႏွင့္သုတ္ေတာ္မ်ား၊အထကထာမ်ားအရ..နာဂလူမ်ိဳးမ်ားသည္ က်ြန္းအေနာက္ေျမာက္ပုိင္းတြင္အုပ္စုိးခဲ့ပါသည္။ကလ်ာဏီျမစ္ႏွင့္ က်ြန္း၀အထိ အုပ္စုိးခဲ့ပါသည္။နုိင္မလဒမ( Nainamadama)ျမိဳ့ႏွင့္တုိင္းအဆင့္ထိရွိၾကပါသည္။ မဒန ဟုူသည္ ခရီးသြားေသာသူမ်ားအတြက္ အနားယူဖုိ့ရန္လုပ္ထားေသာေနရာ(ဇရပ္) ျဖစ္နုိင္ပါသည္။ နာဂလူမ်ိဳးမ်ာသည္ ေတာင္ႏွင့္ေျမာက္ခရီးစဥ္ တည္းခုိစရာတစ္ခုပင္ျဖစ္သည္။ ဆူေသာဓရ အေဖ သည္၀ဒမန ေတာင္ေပၚတြင္ ေနထုိင္ခဲ့ပါသည္။ ထုိအခါတြင္ ေတာ ေက်ာက္ေတာင္ဟု မရွိေသးေပ။ Medawachchi အနီးတုိင္ေအာင္ မရွိခဲ့ေပ။ ျမတ္စြာဘုရား ၾကြေရာက္ခဲ့စဥ္က မဏီယကၡီစစ္ပြဲျဖစ္ေနေသာကာလျဖစ္သည္။ စိန္မ်က္လုံး ဟုေခၚသည္။ မေဟာဓရ ရဲ့ဦးေလးေတာ္သည္။ ၄င္းမ်ား နုိင္ငံတြင္ ကလ်ာဏီျမစ္ ေတာင္ပုိ္င္း တြင္တည္ရွိသည္။ သူ့ အမ်ိဴးမ်ားနွင့္အတူ ေနာက္ ၁၅ ရာစု တုိင္ေအာင္နာဂလူမ်ိဴးမ်ား သည္ ကလ်ာဏီျမစ္အနီးတြင္ေနထုိင္ခဲ့ပါသည္။ ကဗ်ာတစ္ခု အေထာက္အထားအရ.. နာဂလူပ်ိဳးမ်ားသည္ ျမစ္ကမ္းစပ္တြင္ထုိင္ျပီး ျမတ္စြာဘုရားဂုဏ္ေတာ္ကုိထုံးမြမ္းကာ ေတးသီးခ်င္ သီးဆုိေနၾကသည္။ နဂါးလူမ်ိဳးမ်ားသည္ တစ္ကယ့္လူသားအစစ္မ်ားျဖစ္ၾကသည္။ အႏၵိယ အေရွ့ေတာင္ပုိင္း တြင္ယေန့အထိဆက္လက္နာဂတုိင္းရင္းသားလူမ်ိဴူးအျဖစ္ ရွိပါေသးသည္။ နာဂဒီပက်ြန္းစစ္ပြဲ ျဖစ္ေနစဥ္တြင္ ရုတ္တစ္ရက္ ျမတ္စြာဘုရား ေကာင္းကင္ခရီးၾကြခဲ့ကာ ေရြတ၀င္း၀င္းလင္းလက္ျဖာထြက္လာခဲ့သည္။ တုိင္းသူျပည္သားအေပါင္းအံႀသဖြယ္အတိျဖင့္ဖူးေမ်ာ္ေနခဲ့သည္။

ျမတ္စြာဘုရား၏ အလုပ္အေကြ်းျဖစ္ခဲ့သူကာ ရာဇရတန သစ္ပင္အနီးရပ္လ်က္ဂိတ္ေစာင့္ေနေသာ နတ္သားတစ္ေယာက္ျဖစ္သည္။ ျမတ္စြာဘုရားႏွင့္အတူလုိက္ပါကာ ထီး မုိးေပးခဲ့သူျဖစ္ခဲ့သည္။ နာဂလူမ်ိဴးမ်ား ဘုရားရွင္ဖူးျမင္ရန္ေနာက္တြင္က်န္ရစ္ခဲ့သည္။

ဘုရားရွင္သည္ နာဂလူမ်ိဳးမ်ားအား တရားေရေအး အျမိဳက္ေဆးတုိက္ေကြ်းေနစဥ္တြင္ သာယာေသာအသံ၊ နုဴညံေသာအသံမ်ားျဖင့္ အားရုံးဖမ္းစားေစခဲ့သည္။ သုိ့မဟုတ္ တရားအားရုံးစုိက္လာေအာင္ စြဲေဆာင္ခဲ့သည္။ ထုိလူမ်ိဴးမ်ားကလည္း တရားေတာ္ကုိ ရုိေသစြာ နားယူးမွတ္သားခဲ့သည္။ ျမတ္စြာဘုရား က စစ္ျဖစ္ျခင္းသည္ အခ်ည္းနွိီးသာျဖစ္သည္။ အခ်ိန္သာကုန္ေစသည္။ နာဂလူမ်ိဴးမ်ား၏ဘုရင္ကာ မဏိယကၡီပင္ျဖစ္သည္။

ျမတ္စြာဘုရား၏တရားေတာ္ နားယူးျပီ နန္းေတာ္ထဲသုိ့ၾကြေတာ္မူရန္ပင့္ေလွ်ာက္ခဲ့သည္။ ဘုရားရွင္ က နွုတ္ေတာ္ဆိတ္ဆိတ္ျဖင့္ လက္ခံေတာ္မူခဲ့သည္။ မဟာ၀ံသကထာႏွင့္ စမင္တပါသာတီကာ အလုိအရ . ကလိနိယသုိ့ မိရုိးဖလားယုံႀကည္သည့္အားေလ်ာစြာ ကဆုန္လျပည့္ေန့ ၾကြခဲ့သည္။ အထက္ပါ မဟာ၀ံသကထာႏွင့္ စမင္တပါသာဋီကာ ကာ လျပည့္ေက်ာ္တစ္ရက္ေန့ၾကြခဲ့သည္ဟုဆုိသည္။

၀ံသကထာ မွတ္တမ္းအရ နာဂဒီပက်ြန္း သည္ ဘုရားဖူးေမွ်ာ္ရန္ေနရာအမ်ားအျပားရွိႀကသည္။ တိသေက်ာင္း ကုိ ေဒ၀ါနံပီယတိသ ဘုရင္က ေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းပါခဲ့ သည္။ ဇမၻဴက ေလာက ဆိပ္ကမ္းအနီးတြင္ တည္ရွိပါသည္။ သီလပဗၹတ ေစတီ၊ ရာဇရတန ၊ ဓာတု ေစတီ၊ မ်ားအားျမတ္စြာဘုရားၾကြေရာက္ခဲ့သည့္အထိမ္းအမွတ္ျဖင့္ အဂၠ ေကာစိ ဘုရင္က တည္ထားကုိယ္ကြယ္ခဲ့သည္။

သီရိလကၤာနုိင္ငံသည္ အနဳရာဓပူရ ျမိဳ့ တြင္ ရာဇယတန ေစတီတည္ရွိသည္။ ျမတ္စြာဘုရားသာသနာကြယ္ခါနီး စြယ္ေတာ္ ဓါတ္ေတာ္မ်ား၊ မဟာေစတီထဲသုိ့စုေ၀းၾကမည္။ ရာဇယတန ေစတီမွ မဟာေဗာဓိေစတီ သုိ့စုေ၀းၾကမည္ ဟု ၀ိဘင္းအထကထာ မ်ားတြင္ ဆုိၾကသည္။

အခ်ိဳ့ေသာ သုေတသီ ပညာရွင္မ်ားက ျမတ္စြာဘုရား သီရိလကၤာနုိင္ငံသုိ့ ( ၃) ၾကိမ္တုိင္တုိင္ ၾကြေရာက္ခဲ့ျခင္းသည္ ဒ႑ာရီမ်ွသာျဖစ္သည္ဟု ဆုိသည္။ တိပိဋက က်မ္းစာထဲတြင္ သက္ေသအေထာက္အထား မေတြ့ရေပ။ မည့္သည္ပုဂဳိလ္ႏွင့္ေနရာ မေဖာ္ျပခဲ့ပါ ။ သုိ့ေသာ္ ျမတ္စြာဘုရားရွင္ ( ၄၅) ႏွစ္ကာလပတ္လုံး လူေရာ နတ္ပါ ျဗဟၼမၾကြင္း တရားေရေအး အျမိဳက္ေဆး ကုိ တုိက္ေက်ြြးခဲ့ကာ လမ္းမွားမွ လမ္းမွန္သုိ့ ပုိ့ေဆာင္ေတာ္မူခဲ့ပါသည္။ တိပိဋက က်မ္းစာထဲတြင္ အရွင္အာနႏၵာက ျမတ္စြာဘုရားဤကဲ့သုိ့ ေဟာ္ၾကားေတာ္မူခဲ့သည္ဟုသာပါရွိ ပါသည္။ ဒ႑ာရီ ဟူသည္ အခ်ည္းနွးီမ်ွသာေဖာ္ျပခဲ့ မဟုတ္ပါ။ သုိ့ေသာ္ တဆင့္ စကား တဆင့္နားသုိ့ ခ်ဲ့ကာျပီး ေရးသာခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။

မူရင္းေဆာင္းပါးရွင္ သုမနစပရမဒု( ၂၀၀၈၊ ၀၄၊ ၁၉) သတင္းစာမွ ျမန္မာဘာသာကုိဆီေလ်ာ္ေအာင္ျပန္ဆုိထားပါသည္။

ဆီူပ္ ငဲ ဖိုန္(ကဗ်ာ လကၤာ) ႀတာမိွဴမ္ဆံေဝ( အဆက္)

၃၁။ ။ေမာေဆ့လိိိုရ္ညာ သာသနာ လြန္စြာညွပ္ညိွဳ;ယာ့္။
၃၂။ ။ဆဲင္ေအး ပမာ သာသနာ လိုရာဒဲ;ဒိုည္,ယာ့္။
၃၃။ ။တာန္ဖို ဒါရိူန္ ဇိူဝ္;ကာဘိူန္ လိုေဆာန္ကိ်ဳဂ်ာယာ့္။
၃၄။ ။အႏၶ=ဒါ;ျဖာ ကာကြဲျပား အာရ္ပါနာမ္+ယုယာ့္။

၃၅။ ။ေအာ၊ေအာ တိတိ မွာန္ကာမိွ ဒိဌိသကၠာယယာ့္။
၃၆။ ။ပါင္အိူဝ္,လွ်ံရ္;စီ ကိင၊္မိီးေဟာမ္ညာ ေဖအမွား သကၠာယဒိဌိယာ့္။
၃၇။ ။အေရထုပ် က္ုရ္မွာတ္ပမာ ေဖအနာ လိုခြါပယ္ပဲတ္ယာ့္။
၃၈။ ။ယု+နာမ္ခႏၶာ လကၡဏာ ကိ်ဳဂ်ာလိုရွဳယာ့္။
၃၉။ ။ေဖသံသရာ စံပ္ဒိီခြါ ဆူတ္ဟာနိဗၺာန္ယာ့္။
၄၀။ ။တယဲအမ်ား ေမတၱာပြား ေဇန္ဇာခံတ္ဇ္ုယာ့္။

သံေဝဂ ကဗ်ာလကၤာ အဆက္

၁၁။ ။ ဘံင္ဘို;ငံရ္ရာယ္(ငရဲ) တြပူန္အာရ္ ပိူဝ္;ဂြည္အူန္ပဲတ္ယာ့္။
၁၂။ ။ဗ်ံတ္ညွံမ္က္ုရ္ဘဲ ကာမ္ျပီမ္အယ္ က္ုရ္မဲပ်ဳထဲင္ယာ့္။
၁၃။ ။ေဖမိ်ဳမွိဴမ္ေယာ ကာေတြးေတာ စံမ္ေပ်ာဒၚ့ရ်ံန္ယာ့္။
၁၄။ ။အဝိဇၨာ=အံပ္ ဖလူမ္စံပ္ ကာနံပ္ေလာင္လာည္ယာ့္။
၁၅။ ။ဟာေအာ၊မိူဝ္;ေအာ အတၱေအာ အြည္ေဖၚေကာပ္စြဲယာ့္။
၁၆။ ။စံမ္ေမာင္ စံမ္ထာင္ ေလာင္လ ဒါင္ ဒၚ့ထာင္ေမာယံမ္ယာ့္။
၁၇။ ။အာရုံဖံန္ပါ တြ တဏွာ လိုက္စား ေဇာမ္ညိွဳ;ယာ့္။
၁၈။ ။ေလာဘ=အလို ဆိူရ္ျမင့္မိုရ္ တိူဝ္,ထိုကာနံပ္ယာ့္။
၁၉။ ။ရိူန္ျခီရ္အုက္စာ ယူိဝ္ယိူဝ္,ႀကြား ပ်ိဴဝ္,ပြားမာနယာ့္။
၂၀။ ။ေအာအူီဝ္ လု္ပ္လွ ေအာအူီဝ္က် မာနဒါင္ဇာရ္ယာ့္။၁၁။ ။ ဘံင္ဘို;ငံရ္ရာယ္(ငရဲ) တြပူန္အာရ္ ပိူဝ္;ဂြည္အူန္ပဲတ္ယာ့္။

စဝ္ဦးနာဂေသန ဒါ လကၤာ တဲမ္ ဒဲ;( ႀတာ မွိဴမ္သံေဝ )တအယ္တြံန္ကူ

၁။ ။အနမတဂၢါ သံသရာ အိုရ္စတီတဲယာ့္။
၂။ ။ဘဝဇာတ္အယ္ တြကာဘဲ လည္နဲပဲန္ဒိုည္,ယာ့္။
၃။ ။ႏု္ သံသရာ တြံန္ကံမ္ဖာ လြံင္ညာေစ့ဒိုည္,ယာ့္။
၄။ ။ခိူည္ဗဖ္ုရ္ေဂင္ ဆူတ္ကာေဆင္ ေဇာမ္ေဒင္တဏွာယာ့္။
၅။ ။အပါယ္ဟြည္,ခါမ္ မိူင္ဖီစာမ္ ဟြည္,ဘႅံမ္လည္နဲယာ့္။က
၆။ ။တြံန္ဇာတ္တြံန္ပါန္ ကာတီတ့ံ(တာန္) ေဖာက္ပ်န္ဘ္ုပ္လူယာ့္။
၇။ ။ဇာတိ ဇရာ ပါည္ေရာဂါ နစ္နာယာမ္ဘ္ုပ္ယာ့္။
၈။ ။ေဖရာန္တြံန္နဲ က္ုရ္ဗ်ံရ္အယ္ ဘိူ္ည္ျခဲကာေလာတ္ယာ့္။
၉။ ။ေကာပ္ေဟာမ္ေကာပ္ဒါ ေကာပ္ကြံန္ဗါ ရွားပါးလည္နဲယာ့္။
၁၀။ ။ဒုစရိုက္ေဖ ကိေလသာမိ်ဳ အကုဆို စံပ္တိုခိူည္ျဂဴယာ့္။

ေပးပုိ့ေသာ ဆရာေတာ္ဦးမာဃိႏၵ( U.S.A.) အား အထူးေက်းဇူးတင္ပါသည္။

ဗုဒၶဘာသာဆိုတာ ဘာလဲ။

ဗုဒၶ ဆိုတာက တရားအားလံုးကို ဆရာမ႐ွိဘဲ ကိုယ္ပိုင္ဉာဏ္နဲ႕ သိတဲ့ဘုရား။ ဘာသာ ဆိုတာက အဲဒီဘုရား႐ွင္ သြန္သင္ျပသ ေဟာၾကားခဲ့တဲ့ တရားေတာ္။ အဲဒီလို ဗုဒၶဘာသာဆိုတဲ့ စကားႏွစ္လံုးကို ေပါင္းလိုက္ေတာ့ ဗုဒၶျမတ္စြာ ေဟာၾကားခဲ့တဲ့ တရားေတာ္ေတြလို႕ အဓိပၸာယ္ရတယ္။ အဲဒီဗုဒၶျမတ္စြာ ေဟာၾကားခဲ့တဲ့ တရားေတာ္အတိုင္း က်င့္ႀကံေနထိုင္တဲ့လူေတြကို ဗုဒၶဘာသာ (ဗုဒၶဘာသာ၀င္) ေတြလို႕ ေခၚတယ္။ ဗုဒၶေဂါတမဟာ လူေတြရဲ႕ ေကာင္းက်ိဳး ဆိုးက်ိဳးေတြ မဖန္တီးႏိုင္ရင္ ဘုရားကို
ဘာေၾကာင့္ ကိုးကြယ္ရသလဲ။

ေဂါတမဘုရား႐ွင္ဟာ လူေတြရဲ႕ ေကာင္းက်ိဳးဆိုးက်ိဳးကို သူ႕ရဲ႕ တန္ခိုးဣဒၶိပါဒ္နဲ႕ မဖန္တီး မျပဳလုပ္ႏိုင္ပါဘူး။ ေဂါတမဗုဒၶဟာ တို႕ကို မçစလိမ့္မယ္၊ ကယ္တင္လိမ့္မယ္ဆိုတဲ့ ယံုၾကည္ခ်က္နဲ႕ ကိုးကြယ္ဖို ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ဘုရား႐ွင္ဟာ ဒီျပင္လူေတြ မေတြ႕ မသိေသးတဲ့ တရားေတြကို အမွားနဲ႕အမွန္ ခြဲျခားသိျမင္ခဲ့တယ္။ မေကာင္းက်ိဳးကို ေပးတတ္တဲ့ အကုသိုလ္အမွားတရားနဲ႕ ေကာင္းက်ိဳးကိုေပးတတ္တဲ့ ကုသိုလ္ အမွန္တရားေတြကို ခြဲျခားၿပီး ေဟာၾကားခဲ့တယ္။ ဒီလို ႀကံစည္ေျပာဆို လုပ္ေဆာင္မႈဟာ ေကာင္းတဲ့ဘ၀ကို ေရာက္ေစႏိုင္တဲ့ သုဂတိလမ္းေကာင္း၊ ဒီလို ႀကံစည္ေျပာဆို လုပ္ေဆာင္မႈဟာ မေကာင္းတဲ့ဘ၀ ေရာက္ေစႏိုင္တဲ့ ဒုဂၢတိ လမ္းဆိုး ျဖစ္တယ္လို႕ လမ္းေကာင္းနဲ႕ လမ္းဆိုး၊ လမ္းမွန္နဲ႕ လမ္းမွားကို ကြဲကြဲျပားျပား
ျပတ္ျပတ္သားသား ၫႊန္ၾကားခဲ့တယ္။ အဲဒီလို ေကာင္းဆိုးလမ္းမ်ားကို ၫႊန္ၾကားခဲ့တဲ့ လမ္းၫႊန္ ပုဂၢိဳလ္ျမတ္ႀကီး တစ္ပါးအေနနဲ႕ ကိုးကြယ္ ဆည္းကပ္ ၀တ္ျပဳပူေဇာ္ၾကျခင္း ျဖစ္တယ္။ တစ္ဘ၀အတြက္ သိသင့္ သိထိုက္တဲ့ အသိပညာ အတတ္ပညာေတြကို သြန္သင္ျပသတဲ့ ဆရာ ဆရာမေတြရဲ႕ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို ေလးစားျမတ္ႏိုး ႐ွိခိုးပူေဇာ္တဲ့ သေဘာသာျဖစ္တယ္။ ဗုဒၶဘာသာ ကိုးကြယ္မႈဟာ ေၾကာက္႐ြံ႕တဲ့သေဘာ၊ ကိုယ္လိုခ်င္တဲ့အက်ိဳးကို ရေအာင္ မçစ ေစလိုတဲ့သေဘာ လံုး၀မပါဘူးဆိုတာကို အထူးသတိျပဳထားရမယ္။
-------------------------------
ကြၽန္ေတာ္ ဆရာဦးေသာင္းလြင္ေရးတဲ့ မိ႐ိုးဖလာလြန္ ဗုဒၶဘာသာ စာအုပ္ထဲက
ေကာက္ႏုတ္တင္ျပျခင္းပါခင္ဗ်ာ။

source: myanmarcupid

ပထမေရႊက်င္ဆရာေတာ္ၾကီးရဲ့ ဩ၀ါဒ

ပထမေရႊက်င္ဆရာေတာ္ၾကီးရဲ့ ဩ၀ါဒကုိ ျပန္လည္မွ်ေ၀ပါတယ္၊ အဆုံးအမ လမ္းညြႊန္မႈကုိ လက္ခံနိဳင္သည့္ ေသာ၀စႆတာ မဂၤလာနဲ႔ ျပည့္စုံနိဳင္ပါေစလုိ႔ ဆႏၵမြန္ျပဳပါတယ္။ ။

၁။ ယစ္မသည္ ဥအတြက္အေသခံသည္။
၂။ စာမရီသားေကာင္သည္ အၿမီးအတြက္ အေသခံသည္။
၃။ ရဟန္းသည္ သီလအတြက္ အေသခံသည္။
၄။ သစ္ပင္အားနည္းလွ်င္ ေလမုန္တုိင္း တုိက္လွဲသည္။
၅။ ရဟန္းသမာဓိနည္းလွ်င္ ကိေလသာမုန္တုိင္း တုိက္လွဲသည္။
၆။ စိတ္သည္ ေတာေမ်ာက္က့ဲသို႔ ေလာ္လည္ဧ။္ ။ အလုိမလုိက္ရာ။
၇။ ကာလကုိ လူ-မစားလွ်င္ လူကုိ ကာလ စားသည္။
၈။ သည္းခံၿခင္း လက္နက္္ေဆာင္လွ်င္ ေဒါသမီး မေလာင္။
၉။ တုတ္လက္နက္ေဆာင္လွ်င္ ေခြးေဟာင္သည္။
၁၀။ ဦးေခါင္းေၿပာင္ရိတ္ၿခင္းသည္ မာနကုိလည္း ရိတ္သည္မည္ဧ။္ ။

၁၁။ ဦးခ်ဳိက်ဳိးေသာ ႏြားသည္ မာနလည္းက်ဳိးသည္။
၁၂။ ေၿမြဆုိး ပါးပ်ဥ္းေထာင္လွ်င္ လူရုိက္ခံရသည္။
၁၃။ ရန္မေထာင္မွ ရန္ေအာင္သည္။ ရန္ေထာင္ ရန္ေလွာင္မိတတ္သည္။
၁၄။ ရန္မလုိမွ ရန္ၿပိဳသည္။ ရန္လုိ ရန္ပုိတတ္လွသည္။
၁၅။ သေလးႏွံ အဆံမရွိခင္ ေထာင္သည္။ အဆံၿပည့္လွ်င္ ညြတ္သည္။
၁၆။ ဂါရ၀ကင္းသူ ဂုဏ္သတင္းမၿပဴ။ ႏြားစာငုတ္တုိႏွင့္တူသည္။
၁၇။ သူတစ္ပါးေလွကုိ ဖာႏုိင္လွ်က္ မိမိေလွကုိ မဖာလွ်င္ ေရနစ္တတ္သည္။
၁၈။ ဥေဒါင္းငွက္ အက ေကာင္းေသာ္လည္း စအုိေပၚ၍ အဆုိအမည္ခံရသည္။
၁၉။ ေရကန္၌ ေမွာ္ကုိဖယ္၍ ေသာက္ေရခတ္ရသည္။
၂၀။ မသူေတာ္၌ အၿပစ္ကုိဖယ္၍ ဂုဏ္ေကာင္းရွာရသည္။

၂၁။ တုံးတတားေလွ်ာက္စဥ္ အရပ္တစ္ပါးမၾကည့္ႏွင့္ ေခ်ာက္သုိ႔က်လိမ့္မည္။
၂၂။ သံသရာတံတားေလွ်က္စဥ္ သူတစ္ပါးအၿပစ္မၾကည့္ႏွင့္ သံသရာေခ်ာက္သုိ႔ က်လိမ့္မည္။
၂၃။ တရားပြဲကား လူက်ဲတဲ၊ ရပ္ရြာေပ်ာ္ပြဲ တသဲသဲ။
၂၄။ ရုိေသစြာ ခစားလွ်င္ မင္းခစားပင္ မင္းကုိႏုိင္သည္။
၂၅။ အဆင္းလွလွ်င္ အိမ္သူဇနီးပင္ လင္ကုိႏုိင္သည္။
၂၆။ က်င့္၀တ္မခၽႊတ္လွ်င္ တပည့္ပင္ ဆရာကုိႏုိင္သည္။
၂၇။ ၿမင္းႏုိင္လုိ ဇက္ဆြဲ၊ ေလွႏုိင္လုိ တက္ဆြဲ၊ ဆရာႏုိင္လုိ က်င့္၀တ္ရုိေသၿမဲ။
၂၈။ အၿပစ္ၿပ၍ ဆုံးမသူကုိ ေရႊအုိးေပးသူဟု ဆည္းကပ္ရမည္။
၂၉။ ပန္းပဲဆရာ အထုမခံေသာ သံတုံး လက္နက္မၿဖစ္။
၃၀။ ေက်ာက္ဆစ္ဆရာ အၿဖတ္မခံေသာ ေက်ာက္တုံး အရုပ္မၿဖစ္။

၃၁။ ဆရာေကာင္းအဆုံးအမ မခံေသာတပည့္ သူေကာင္းမၿဖစ္။
၃၂။ ေရနက္ရာသုိ႔ ေၿပး၀င္ေသာ ငါး က်ီးငွက္အစာမၿဖစ္။
၃၃။ အဆုံးအမသုိ႔ ေၿပး၀င္ေသာတပည့္ မာရ္နတ္အစာမၿဖစ္။
၃၄။ ႏြားေက်ာင္းသားသည္ ႏြား-ၿခင္မကုိက္ေအာင္ မီးခုိးတုိက္သည္။
၃၅။ ဆရာသည္ တပည့္ ကိေလသာၿခင္ မကုိက္ေအာင္ တရားမီးခုိးတုိက္သည္။
၃၆။ ေၿမေခြးသည္ ၿခေသၤ႔စားၾကြင္းၿဖင့္ မာန္တက္သည္။
၃၇။ ပုထုဇဥ္သည္ အရိယာစားၾကြင္းၿဖင့္ မာန္တက္သည္။
၃၈။ ဖားငယ္သည္ ေဆာင့္ေၾကာင့္ထုိင္လွ်က္ ၿခေသၤ့မာန္တက္လွ်က္ က်ီးခ်ီေသာအခါ ပီယတ္ပီယတ္ၿမည္သည္။
၃၉။ ပုထုဇဥ္သည္ လာတ္ေပါလၽွင္ သူေဌးမာန္တက္လွ်က္ ဖ်ားနာေသာအခါ တအင္အင္ညည္းသည္။
၄၀။ ၾကာပင္ေအာက္ကဖား ၾကာ၀တ္ဆံမစား ရႊံ႔စားသည္။
ပိတုံးကား အေ၀းမွၾကာ၀တ္ဆံ လာစားသည္။

၄၁။ သာသနာတြင္းသား သာသနာ၀တ္ဆံမစားလွ်င္ ပိတုံးအား ရွက္သင့္သည္။
၄၂။ သစ္ပင္ၾကီးသည္ ခုတ္လွဲသူကုိ မလွဲမခ်င္း အရိပ္ၿဖင့္ ေအးေစဧ။္ ။
၄၃။ နံ႔သာတုံးသည္ မီးရႈိ႕သူကုိ မကၽႊမ္္းမၿခင္း အနံ႔ၿဖင့္ ေမႊးေစဧ။္ ။
၄၄။ သူေတာ္ေကာင္းသည္ ညွင္းဆဲသူကုိေသာ္လည္း မေသမခ်င္း အက်ဳိးေဆာင္ဧ။္ ။
၄၅။ ေတာမီးသည္သစ္ရြက္ေၿခာက္ကုိ ေလာင္လြယ္ဧ။္ ။ သစ္ရြက္စိုကုိ မတတ္ႏုိင္။
၄၆။ မသူေတာ္မီးသည္ ေမတၱာခန္းသူကုိ ေလာင္လြယ္ဧ။္ ။ ေမတၱာၿဖန္းသူကုိ မတတ္ႏုိင္။
၄၇။ ေဆးဆရာသည္ လူနာႏွင့္ၿပိဳင္၍ အသက္မထြက္ေကာင္း။
၄၈။ အေကာင္းသည္ အရူးႏွင့္ၿပိဳင္၍ အ၀တ္မလစ္ေကာင္း။
၄၉။ သူေတာ္ေကာင္းသည္ မသူေတာ္ႏွင့္ၿပိဳင္၍ ေဒါသမၿဖစ္ေကာင္း။
၅၀။ က်ားေၾကာက္၍ ေၿပးစဥ္ ေခြးေဟာင္သည္ကုိ အေရးမယူရ။

၅၁။ ငရဲေၾကာက္၍ သီလေစာင့္စဥ္ မသူေတာ္ညွင္းသည္ကုိ အေရးမယူရ။
၅၂။ ရန္သူကုိ မီးခဲ ကုိင္ပစ္လွ်င္ မိမိလက္ ေရွးဦးစြာ ေလာင္ဧ။္ ။
၅၃။ ရန္သူကုိ အမ်က္ထြက္လွ်င္ မိမိဂုဏ္ ေရွးဦးစြာ ပ်က္၏ ။
၅၄။ ရန္သူလာဆဲ၍ ၿပန္ဆဲလွ်င္ မိမိလည္း အရွက္ကြဲ၏ ။
၅၅။ မာရ္နတ္ပစ္ေသာ လက္နက္သည္ သည္းခံေသာ ဘုရားေရွ့၌ ပန္းကုံးအသြင္ၿဖင့္ အဖူးအေမွ်ာ္၀င္ဧ။္ ။
၅၆။ သမုဒၵရာေရ မီးေၾကာင့္ မကၽႊမ္း၊ ၿမင္းမုိရ္ေတာင္ ေလေၾကာင့္ မလႈပ္၊ ေက်ာက္ခဲ ေရေၾကာင့္ မေၾက၊ သူေတာ္ေကာင္း မသူေတာ္ေၾကာင့္ မတုန္လႈပ္။
၅၇။ မသူေတာ္ အမ်က္ေၾကာင့္ သူေတာ္ေကာင္းဂုဏ္ပ်က္မခံ။
၅၈။ သူေတာ္ေကာင္း အမ်က္ထြက္လွ်င္ မသူေတာ္ အလုိၿပည့္သည္။
၅၉။ ရန္သူညွင္းဆဲၿခင္းသည္ မိမိ၏ ေရွးကံ ေရွးဥစၥာပင္တည္း။
၆၀။ မိမိကံေၾကာင့္ မိမိ ဒုကၡေတြ႔သည္ ဘယ္သူမၿပဳ မိမိမႈ။

၆၁။ ညဥ့္အခါ သားကုိ ေခြးထင္၍ သတ္ေသာ အဘသည္ သား၏ ရန္သူေလာ။
၆၂။ သစ္ပင္မွ က်ေသလွ်င္ သစ္ပင္သည္ ထုိသူ၏ ရန္သူေလာ။
၆၃။ စစ္သူရဲသည္ ၿပင္ပရန္သူကုိ ႏုိင္ေသာ္လည္း အတြင္း ရန္သူမွ ရႈံး၏ ။
၆၄။ အမ်က္ထြက္သူကုိ အမ်က္မထြက္သူ အၿမဲ ႏုိင္၏ ။
၆၅။ မေကာင္းေၿပာသူကုိ အေကာင္းေၿပာသူ အၿမဲ ႏုိင္၏ ။
၆၆။ ေစးႏွဲသူကုိ ေပးကမ္းသူ အၿမဲ ႏုိင္၏ ။
၆၇။ မုသားဆုိသူကုိ သစၥာဆုိသူ အၿမဲ ႏုိင္၏ ။
၆၈။ သိၾကားမင္း လက္နက္ကား မုိးၾကိဳး။
၆၈။ ယမမင္း လက္နက္ကား မ်က္ေစာင္း။
၆၉။ ေ၀ႆ၀ဏ္ လက္နက္ကား အစြယ္။
၇၀။ မသူေတာ္လက္နက္ကား ေဒါသ။

၇၁။ သူေတာ္ေကာင္း လက္နက္ကား ခႏၱီ။(သည္းခံၿခင္း)
၇၂။ ဗီလုံးငွက္ေသာ္လည္း ကၽြဲေၿခရာခြက္ကုိ အမွီရလွ်င္ ဂဠဳန္ႏွင့္တူ၏ အႏၱရာယ္မရွိ။
၇၃။ ပုထုဇဥ္ေသာ္လည္း သီလရွိလွ်င္ အရိယာႏွင့္တူ၏ ။ အပါယ္မေရာက္။
၇၄။ ေရရွိမွ ၾကာပြားသည္ သီလရွိမွ သမာဓိ မ်ားသည္။
၇၅။ ဗဟုႆုတရွိလွ်က္ သီလမရွိလွ်င္ ေရမတည္ေသာ ကန္ႏွင့္တူ၏ ။
၇၆။ ပညာရွိလွ်က္ သီလမရွိလွ်င္ အသီးမရွိေသာ သစ္ပင္ႏွင့္တူ၏ ။
၇၇။ သီလရွိမွ ဒါနႏွင့္ ဘာ၀နာအက်ဳိးေပးသန္သည္။
၇၈။ ပင္လယ္ကူးလုိလွ်င္ ေလွသေဘၤာတည္။ နတ္ၿပည္တက္လုိလွ်င္ သီလေလွကားေထာင္။
၇၉။ ပင္လယ္ကူးလုိလွ်င္ သေဘၤာလုံေအာင္ဖာ။သံသရာကူးလုိလွ်င္ သီလလုံေအာင္ဖာ။
၈၀။ ေလာကီဥစၥာေစာင့္လွ်င္ တစ္သက္ခ်မ္းသာဧ။္ ။

၈၁။ သီလေစာင့္လွ်င္ ဘ၀အဆက္ဆက္ ခ်မ္းသာဧ။္ ။
၈၂။ ဆီမီးသည္ လင္းခုိက္ လူလယ္တင့္၏ ။ ၿငိမ္းလွ်င္ ေမွာင္၏ ။ ေညွာ္နံ႔ထြက္၏ ။
၈၃။ သီလသည္ ေစာင့္ထိန္းခုိက္ လူလယ္တင့္၏ ။ ပ်က္လွ်င္ ေမွာက္၏ ။ ေညွာ္န႔ံထြက္၏ ။
၈၄။ ေတာအုပ္၌ မိဘကင္းေသာ သားသမီး က်ားစာၿဖစ္၏ ။
၈၅။ သာသနာ၌ ဩ၀ါဒကင္းေသာ ရဟန္း မာရ္နတ္အစာၿဖစ္၏ ။
၈၆။ ေပါက္ဖက္ေသာ္လည္း ၿမေလးပန္းမွီ၍ လူဦးေခါင္းထက္ ေရာက္သည္။
၈၇။ ေၿမေခြးေသာ္လည္း ၿခေသၤ့မင္းခစား၍ က်ားမကုိက္ႏုိင္။
၈၈။ သူကန္းေသာ္လည္း ေၿခသံနားေထာင္လွ်က္ လုိရာအရပ္ ေရာက္ေသးသည္။
၈၉။ ၿခေသၤ့သည္ က်ားကုိႏုိင္၏ ကုိယ္တြင္း ေခြးေလးသန္းကုိ မႏုိင္။
၉၀။ မသူေတာ္သည္ သူေတာ္ေကာင္းကုိႏုိင္၏ ။ ကုိယ္တြင္းအကုသုိလ္ကုိ မႏုိင္။

၉၁။ က်င္ၾကီးသည္ ေႏြးသည္ၿဖစ္ေစ ေအးသည္ၿဖစ္ေစ အဆင္းလွသည္ၿဖစ္ေစ မလွသည္ၿဖစ္ေစ ရြံဘြယ္သာတည္း။
၉၂။ မသူေတာ္သည္ အမ်က္ထြက္သည္ၿဖစ္ေစ မထြက္သည္ၿဖစ္ေစ စကားလွသည္ၿဖစ္ေစ မလွသည္ၿဖစ္ေစ ရြံဘြယ္သာတည္း။
၉၃။ မီးခဲသည္ ပူေသာအခါ လက္ေလာင္၏ ေအးေသာအခါ လက္မဲ၏ ။
၉၄။ မသူေတာ္သည္ ေဒါသအခါ ေၾကာက္စရာ ေလာဘအခါ ရြံစရာၿဖစ္၏ ။
၉၅။ ေခြးရူးကုိက္လွ်င္ ထုိသူရူး၏ ။ ထုိသူကုိက္လွ်င္ ေနာက္လူ ရူး၏ ။
၉၆။ ေခြးရူးသည္ လူေကာင္းအဆက္ဆက္ကုိ ရူးေစ၏ ။
၉၇။ မသူေတာ္သည္ လူေကာင္းအဆက္ဆက္ကုိ ယုတ္မာေစ၏ ။
၉၈။ ပဒုမၼာၾကာရုိးသည္ ထက္ပုိင္းၿပတ္ေသာ္လည္း အမွ်င္မၿပတ္။
၉၉။ သူေတာ္ေကာင္းသည္ အဆက္ၿပတ္ေသာ္လည္း ေမတၱာမၿပတ္။
၁၀၀။ အဆင္းမီွ၍ အက်င့္ပ်က္လွ်င္ ထုိအဆင္းသည္ ရြံဘြယ္တည္း
၁၀၁။ပညာမွီ၍ မာန္တက္လွ်င္ ထုိပညာသည္ ရြံဘြယ္တည္း။
မွတ္ခ်က္ ။ ။ forward mail မွကူးယူေဖာ္ျပပါသည္။

ကိုယ္ပြား လူ၀င္စားမ်ား
"လူသားမ်ား အိုမင္းလာေသာ္ ခႏၶာမေသ ဇီ၀ိန္မေႁခြေသးဘဲ သူ၏ ပဋိသေႏၶ၀ိညာဥ္က ခႏၶာသစ္သို႔ကပ္ၿပီး ၀င္စြဲ၍ လူသားအျဖစ္ ေမြးဖြားလာေလေၾကာင္း၊ အဘိုးအိုက သူ၏ ပဋိသေႏၶ၀ိညာဥ္ ၀င္စားခဲ့ေသာ လူသားကေလးကို ခ်ီေပြ႕ထိန္းေက်ာင္းလ ေပးလ်က္ရွိေၾကာင္း၊ မေသေသးသူ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားက လူ၀င္စား၍ ပဋိသေႏၶ လူသားအျဖစ္ ျပန္ျဖစ္လ်က္ရွိေၾကာင္း..." တို႔ကို အမ်ားအားျဖင့္ လက္ခံယံုၾကည္သူေတြ မ်ားစြာ ရွိပါသည္။ ဤအျဖစ္မ်ဳိးကို "သုတၱန္ေဒသနာမွာ ဒီဘ၀မွာ လူမေသေသးေသာ္လည္း အေၾကာင္းကံဆိုက္လာရင္ ပဋိသေႏၶစိတ္ ျဖစ္ေပၚၿပီး လူသားကေလးအျဖစ္ ေမြးဖြားလာပါသည္" ဟု ပါရွိသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ "အဘိုးအိုက သူ၀င္စားခဲ့ေသာ (ပဋိသေႏၶ-ေမြးဖြားၿပီးေသာ) ေျမးငယ္ကေလးကို ျပန္၍ ခ်ီေပြ႕ယုယ ထိန္းေက်ာင္းေပးပါသည္" ဟူ၍ တခ်ဳိ႕ပညာရွင္မ်ားက ဆိုၾကပါသည္။ ကြၽန္ေတာ္ သိရွိသေလာက္ကေတာ့ "ဘုရားေဟာ အဘိဓမၼာ တရားေတာ္တြင္ ကမၼ၊ ကမၼနိမိတ္၊ ဂတိနိမိတ္ ထင္ရွားျဖစ္ေပၚလာမွ စုတိစိတ္က် ခႏၶာကုိယ္ ေသဆံုးခ်ဳပ္ၿငိမ္းၿပီး ပဋိသေႏၶစိတ္လည္း ကာလမျခားဘဲ ဆက္စပ္လ်က္ ျဖစ္ေပၚလာသည္၊ ဘ၀သစ္ ခႏၶာသစ္ ျဖစ္ေပၚလာသည္" ဟူ၍သာ ျဖစ္ေနပါသည္။ သို႔ျဖစ္ပါ၍ မႏွံ႕စပ္ မကြၽမ္းက်င္ေသးေသာ ဉာဏ္ရွိေနသူ ကြၽန္ေတာ့္အား က်မ္းဂန္အေထာက္အထားမ်ားျဖင့္ ေျဖၾကားရွင္းလင္း ေပးပါရန္
႐ိုေသေလးျမတ္စြာ အႏူးအညြတ္ ေလွ်ာက္ထားတင္ျပအပ္ပါသည္။ အေျဖကို ဓမၼရံသီမဂၢဇင္းတြင္ ထည့္သြင္းေပးေစလိုပါသည္။
ေမာင္သိန္းဦး (ေခးနင္း) လား႐ိႈး-(ရွမ္း-ေျမာက္)
အထက္ပါေမးခြန္းစာသည္ ေအာက္တိုဘာလ ၂၀၀၈-ေလာက္ကတည္းက ဓမၼရံသီမဂၢဇင္းတုိက္သို႔ ေရာက္ရွိၿပီး စာေရးသူလက္ထဲသို႔ ကူးလာသည္မွာလည္းျကာလွေပၿပီ။ မေျဖဘဲထားမည္ဟုလည္း စိတ္ကူးမိပါသည္။ ေမးခြန္းရွင္ေမာင္သိန္းဦးသည္ ေျပာျပလာသူ (တခ်ဳိ႕ပညာရွင္) တို႔ကို "သုတၱန္ေဒသနာမွာ အေၾကာင္းဆုိက္လာလွ်င္ လူအိုႀကီးက မေသေသးဘဲ လူကေလးအျဖစ္ ပဋိသေႏၶျဖစ္ေၾကာင္း" ဆိုေလရာ "ဘယ္သုတၱန္နည္း"၊ "ဘယ္က်မ္းမွာပါသည့္ သုတၱန္နည္း"၊ "ဘယ္သူ႔အား ေဟာျပထားသည့္သုတၱန္နည္း"၊ "ေထရ၀ါဒပိဋကတ္လာ သုတၱန္လား"၊ "မဟာယာန ပိဋကတ္ေခၚ ၀ိဘာသာက်မ္းမ်ားႏွင့္ ေထြေထြရာရာ က်မ္းေတြထဲမွာပါသည့္ သုတၱန္လား" စသည္ျဖင့္ ေစ့ေစ့စပ္စပ္ ျပန္လည္ေမးစစ္သင့္ပါသည္။
ထိုသို႔ ေမးသင့္သည္ကို မေမးေသာေၾကာင့္ အားမလိုအားမရ ျဖစ္မိပါသည္။ ေျဖဆိုရန္လည္းလက္တြန္႔ေနမိပါသည္။ သို႔ေသာ္ ေမာင္သိန္းဦး၏စာထဲတြင္ "ထိုသို႔ ပဋိသေႏၶစိတ္ ျဖစ္ေပၚေၾကာင္းကို လက္ခံယံုၾကည္သူေတြ မ်ားစြာရွိပါသည္" ဟူ၍လည္း ပါရွိေနျပန္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေျဖသင့္ေသာစာဟူ၍လည္း ယူဆရျပန္ပါသည္။ဤသို႔ျဖင့္ ေျဖရအံ့ေလာ-မေျဖဘဲထားရအံ့ေလာဟူ၍ ထားေနလိုက္ရာ တစ္လနီးပါးမွ်ပင္ ၾကာသြားပါသည္။ လိုရင္းအေျဖခ်ဳပ္မွာ-ေမာင္သိန္းဦး သိထားသည့္အတိုင္းသာ အမွန္ျဖစ္သည္။ သုတၱန္ႏွင္ အဘိဓမၼာတို႔သည္ အက်ဥ္းႏွင့္အက်ယ္မွ်သာ ကြာပါသည္။ အဘိဓမၼာတြင္ ခႏၶာကိုယ္၌ ျဖစ္ေပၚခ်ဳပ္ပ်က္သမွ် တရားစဥ္တို႔ကို အျပည့္အစံု၊ အႂကြင္းအက်န္မရွိ သိျမင္ေလာက္ေအာင္ ေစ့ေစ့စပ္စပ္ ေဟာျပထားပါသည္။ ႐ုပ္ရွင္ကားႀကီး တစ္ခုလံုး ျပသထားျခင္းႏွင့္ တူ၏။ သုတၱန္တြင္ကား တရားနာယူသူအေနျဖင့္ သိျမင္ႏိုင္ေလာက္သည့္ တကြက္ေကာင္း တစ္ခ်က္ေကာင္းတို႔ကို အထူးျပဳ၍ ထင္ရွားေအာင္ ေကာက္ႏႈတ္ဆြဲထုတ္ ေဟာျပထားသည္။ အကယ္ဒမီဆုရကြက္ကို ေရြးထုတ္ျပသျခင္းႏွင့္ တူ၏။ ထို႔ေၾကာင့္ အျပည့္အစံုေဟာျပထားသည္ အဘိဓမၼာေဒသနာတို႔တြင္ မပါလွ်င္ မည္သည့္သုတၱန္မွာမွ ပါႏိုင္မည္ မဟုတ္ေပ။ တခ်ဳိ႕ပညာရွင္ဆိုသူတို႔က ေမာင္သိန္းဦးႏွင့္ ယံုလြယ္သူမ်ားကို လိမ္ေနၾကသည္ဟူ၍သာ သိမွတ္ၾကပါ။ ေနာင္အခါမွာ ေျပာလာလွ်င္ ျပန္၍ ေမးပါ။ က်မ္းစာအုပ္ကိုပါ ျပခုိင္းပါ။ ၎ကျပလွ်င္ က်မ္းအမည္၊ စာမ်က္ႏွာနံပါတ္၊ သုတ္အမည္ စသည္တို႔ကို မိတၱဴကူး၍ျဖစ္ေစ၊ ေရးကူး၍ျဖစ္ေစ မဂၢဇင္းတုိက္သို႔ ပို႔ေပးေစလိုပါသည္။ ဤကား လိုရင္းတည္း။ေမးခြန္းရွင္ ေမာင္သိန္းဦးက အထက္ပါအတိုင္း ေဟာျပလာသူတို႔ကို ပညာရွင္ဟူ၍ပင္ ထင္ထားရွာေသးသည္။ ေမာင္သိန္းဦးထင္သည့္အတိုင္း ပညာရွင္မ်ားမဟုတ္ေၾကာင္းကို ဆက္လက္ ရွင္းျပရပါဦးမည္။ ၎တို႔သည္ ပစၥဳပၸန္ကမၼ၀ါဒ ဗုဒၶဘာသာအမည္ခံ သာသနာဖ်က္ဂိုဏ္းႀကီးထဲက ပိဋကတ္ေဒသနာတို႔ကို ဖ်က္ဆီးေနၾကသူမ်ားသာလွ်င္ ျဖစ္ၾကပါသည္။
၎ဂိုဏ္းႀကီးကို တည္ေထာင္သူမွာ ဓမၼ၀ိဟာရီ ရွင္ဉာဏ-မိုးျပာ(အမည္ေပါင္း ၁၂-မ်ဳိးခန္႔ရွိသူ) ျဖစ္၍ ၁၉၈၃-ခုႏွစ္မွာ စတင္တည္ေထာင္သည္။ ယခုအခါ ဂိုဏ္းသက္တမ္း ၂၅-ႏွစ္ေက်ာ္ ရွိၿပီျဖစ္၍ ဂိုဏ္း၀င္မ်ားႏွင့္လက္ခံသူမ်ားလည္း မ်ားစြာရွိေနၾကၿပီ ျဖစ္ပါသည္။ ၎ဂုိဏ္းႀကီးက ထုတ္ေ၀ထားသည့္ ခြင့္ျပဳခ်က္အမွတ္ မပါေသာစာအုပ္ေပါင္း ၆၀-ေက်ာ္တို႔တြင္လူ႔အျမင့္ဆံုး ဂုဏ္ရည္သိကၡာကို ေပးစြမ္းႏိုင္ေသာ အသိအျမင္ (ဥတၱရိမႏုႆဓမၼဒႆန) ေရွ႕ေနာက္ဘ၀ အယူမွားမ်ားအေၾကာင္း သဲလြန္စမ်ားႏွင့္ ဦးေႏွာက္၏ မွားယြင္းေဖာက္ျပန္မႈမ်ား" (ဥတၱရိမႏုႆ ဓမၼစာစဥ္-၂) ဟူ၍လည္းတစ္အုပ္ပါရွိသည္။
၎စာအုပ္၏ (စာ-၃၇-၄၄) တို႔၌ -
(၁) ၀င္စားမည့္သူ မေသဘဲ လူ၀င္စားမႈမ်ဳိး
(၂) လူတစ္ေယာက္ေသၿပီး ႏွစ္ေယာက္၀င္စားမႈမ်ဳိး
(၃) လူ၀င္စား ကုိယ္၀န္အျဖစ္ေရာက္မွ ၀င္စားမည့္သူ ေသမႈမ်ဳိးဟု အစခ်ီကာ
(၁) ဧရာ၀တီျမစ္႐ိုး ရြာတစ္ရြာမွ မိန္းမတစ္ေယာက္အေၾကာင္း (လင္ေနာက္
လုိက္သြား။ ၎ကပင္ ရြာထဲမွာ လူ၀င္စားျဖစ္။ ၎မိန္းမသည္ လင္ႏွင့္အတူ အသက္ရွင္လ်က္ ေနထုိင္ဆဲ။)
(၂) ၿမိဳ႕တစ္ၿမိဳ႕က ေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္းေန ေက်ာင္းထုိင္ဘုန္းႀကီး တစ္ပါးအေၾကာင္း (ဘြဲ႕ေတာ္ ဦးဉာေဏာ။ သက္ရွိေက်ာင္းထိုင္။ တစ္ေန႔တြင္၎ထံသို႔ မိခင္ႏွင့္ကေလးငယ္ ေရာက္လာ။ ကေလးက 'သူဟာ အရင္ကဒီေက်ာင္းမွာ ေက်ာင္းထုိင္ဆရာေတာ္' ဟု ေျပာျပ။ ဘြဲ႕ေမးေတာ့ ဦးဉာေဏာဟု ေျဖ။ အသက္ရွင္လ်က္ရွိသူက ၀င္စားသည္ဟူ၏။)
(၃) အဂၤလိပ္အစိုးရလက္ထက္ ထီးလင္းၿမိဳ႕ ေတာေခါင္းတစ္ေယာက္အေၾကာင္း။ (ထင္းခုတ္သမားေတြက ဓားျဖင့္၀ိုင္းခုတ္တာခံရ။ မေသ။ ေဆး႐ံုေရာက္။ အသက္ရွင္ေနသူပင္။ ထီးလင္းၿမိဳ႕မွာ ကေလးတစ္ေယာက္ ေမြးလာ။ ဓားဒဏ္ရာေတြႏွင့္ ေမြး။ ထိုကေလးက ေတာေခါင္း၀င္စားဟု ေျပာ။)
(၄) အဂၤလိပ္အေျပး ဂ်ပန္အ၀င္ေခတ္။ ၿမိဳင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ေခါင္းကြဲရြာ၌ဓားျပတိုက္ၾကရာ ဓားျပဗိုလ္ က်ဆံုး။ (အမ်ဳိးသမီးတစ္ေယာက္က ထုိအေလာင္းကိုေတြ႕။ ထိုအမ်ဳိးသမီးက ကေလးေမြး။ ကေလးသည္ 'သူကဓားျပဗိုလ္' ဟု ေျပာ။) စသည္ျဖင့္ အမ်ားအျပား ပါရွိၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေမာင္သိန္းဦး၏ ေရးစာပါ ပညာရွင္မ်ားဟူသည္ အဆိုပါဂိုဏ္း၀င္ မိစၦာဒိ႒ိက=အယူမွားရွိသူမ်ားသာ ဟူ၍ အတိအက် ေဖာ္ျပလိုက္ရပါသည္။
၎ဂိုဏ္းႀကီးက လက္ရွိပိဋကတ္ေတာ္တို႔ႏွင့္ လက္ရွိသံဃာေတာ္တို႔ကို ဖ်က္ဆီးထားခ်က္မ်ားအရ ၎တို႔ကို ေစာဒနာထားၾကသည့္ စြဲဆိုခ်က္မ်ား သက္ဆုိင္ရာသို႔ ေရာက္ရွိေနၾကၿပီ ျဖစ္ပါသည္။ စဲြဆိုခ်က္ ျပဳစုသူမ်ားတြြင္ ဤစာေရးသူလည္း အပါအ၀င္ျဖစ္၍ သိရျခင္းပင္တည္း။ တရားစစ္ တရားမွန္တို႔ကို ဖ်က္ဆီးေနၾကသူ (ပညာရွင္) မ်ားအတြက္ အေျဖသစ္မ်ားႏွင့္ ရလဒ္သစ္မ်ား ထြက္ေပၚလာၾကေတာ့မည္။
ေမာင္သိန္းဦးသိရွိထားတိုင္း မွန္ကန္ေၾကာင္းတို႔ကိုလိုရင္းတိုက်ဥ္းေျဖရွင္းျပခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါသည္။ အက်ယ္သိလိုပါက သၿဂႋဳဟ္ဘာသာဋီကာက်မ္း (၀ီထိမုတ္ပိုင္း) စသည္တို႔မွာ ဖတ္႐ႈႏိုင္ပါသည္။ ပ႒ာန္းအရေကာက္က်မ္း စသည္တို႔မွာလည္း ဖတ္႐ႈႏုိင္ပါသည္။ တစ္ေခါက္မွ်၊ တစ္မ်က္ႏွာမွ် ဖတ္ၾကည့္ၿပီး နားမလည္ဟုဆိုကာ မဖတ္ဘဲေနလွ်င္ေတာ့ မတတ္ႏိုင္ပါ။ ႀကိဳးစားဖတ္မွွ နားလည္ႏိုင္မည္။ ေရွးဘ၀ျဖစ္စဥ္ သံသရာတစ္ခြင္မွာ ဘုရားရွင္၏ တရားမ်ားကို နာၾကားခြင့္ အလြန္နည္းခဲ့ပါသည္။ အရပ္သူအရပ္သားတို႔၏ စကားမ်ားကိုသာ ၾကားနာခြင့္ မ်ားခဲ့ပါသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အရပ္စကားမ်ားကိုို နားလည္လြယ္သကဲ့သို႔ ဘုရား၏ စကားမ်ားကိုမူကား လြယ္လြယ္ျဖင့္ နားလည္မည္ မဟုတ္ေပ။ အၾကားမ်ားကနားလည္မည္။ အၾကားနည္းေလ၊အဖတ္နည္းေလ၊မသိေလ ျဖစ္မည္။
၂၀၀၉-ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လ၊ ဓမၼရတနာမဂၢဇင္း

သီလႏွင့္ ဘာ၀နာ
သမထျဖစ္ေစ၊ ၀ိပႆနာျဖစ္ေစ ဘာ၀နာတစ္မ်ိဳးမ်ိဳး အားထုတ္မည့္ပုဂၢိဳလ္သည္
သီလလံုျခံဳျပီးသူ ျဖစ္ရမည္။ သီလ၀ိသုဒၶိျဖစ္မွသာ စိတၱ၀ိသုဒၶိ၊
ဒိ႒ိ၀ိသုဒၶိတို႔ ျဖစ္ႏိုင္သည္။ သီလမစင္ၾကယ္ဘဲ ဘာ၀နာအားထုတ္လွ်င္
မည္သည့္ဉာဏ္မွ်မရႏိုင္ ဟူေသာ ဖတ္တရား၊ နာတရားတို႔သည္ ကၽြန္မနားတြင္စြဲကာ
လက္ခံယံုၾကည္ၿပီးလည္း ျဖစ္ပါသည္။
သို႔ေသာ္ လယ္တီဆရာေတာ္ၾကီး၏ ေဗာဓိပကၡိယဒီပနီတြင္ `ေသာတာပတၱိမဂ္၏
ေ႐ွ႕အဖို႔၌ သီလ၀ိသုဒၶိ စေသာ ပဋိပတ္က်င့္စဥ္မ်ားကို ျပဆိုရျခင္းမွာ
ေနယ်ပုဂၢိဳလ္၊ ပဒပရမပုဂၢိဳလ္ ႏွစ္မ်ိဳးတို႔၏ အက်ိဳးငွါ ထားေတာ္မူအပ္ေသာ
က်င့္စဥ္ျဖစ္သည္။ အနာထပိဏ္ ၀ိသာခါတို႔သည္ ေသာတာပတၱိမဂ္၏ ေ႐ွ႕အဖို႔၌
သီလ၀ိသုဒၶိ၊ စိတၱ၀ိသုဒၶိ အစ႐ွိေသာ ပဋိပတ္က်င့္စဥ္မ်ားကို
က်င့္ၾကသည္မ႐ွိကုန္ၿပီ´ ဟု ဖတ္႐ႈရပါသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ သီလ၀ိသုဒၶိသည္ မည္သို႔ေသာပုဂၢိဳလ္မ်ားအတြက္
မည္သို႔လိုအပ္သည္ကို ႐ွင္းလင္းစြာသိလိုပါသည္။
ေဒၚ၀င္း၀င္းသူ

၀ိသုဒၶိက်င့္စဥ္မ်ား လို,မလို ျပဆိုခ်က္
`ေလးမ်ိဳးေသာ ပုဂၢိဳလ္တို႔တြင္ ဥဂၣါဋိတညဴပုဂၢိဳလ္မ်ိဳး,
၀ိပဥၥိတညဴပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးတို႔ုသည္ ၀ိသာခါ, အနာထပိဏ္ တို႔ကဲ့သို႔
တရားေဒသနာကို ၾကားနာကာမၽွျဖင့္ပင္ ေသာတာပတၱိဉာဏ္ စသည္ကို ရႏိုင္ၾကကုန္၏၊
သီလ၀ိသုဒၶိ, စိတၱ၀ိသုဒၶိ အစ႐ွိေသာ ပဋိပတ္က်င့္စဥ္မ်ားကို ေ႐ွးအဖို႔၌
က်င့္ၾကသည္မ႐ွိကုန္ၿပီ၊ ခပ္သိမ္းေသာ နတ္ျဗဟၼာတို႔ ကၽြတ္ၾကရာ၌လည္း ဤနည္းတူ
သိၾကေလ။
ထို႔ေၾကာင့္ ေသာတာပတၱိမဂ္၏ ေ႐ွ႕အဖို႔၌ က်မ္းဂန္တို႔တြင္ ယခု႐ွိၾကေသာ
သီလ၀ိသုဒၶိ, စိတၱ၀ိသုဒၶိ အစ႐ွိေသာ ပဋိပတ္က်င့္စဥ္မ်ားသည္ကား
ေနယ်ပုဂၢိဳလ္, ပဒပရမပုဂၢိဳလ္ ႏွစ္မ်ိဳးတို႔၏အက်ိဳးငွါ ထားေတာ္မူအပ္ေသာ
ပဋိပတ္က်င့္စဥ္ျဖစ္သည္ဟူ၍ မွတ္အပ္၏။
အထက္မဂ္, အထက္ဖိုလ္တို႔၏ ေရွး၌မူကား ပုဂၢိဳလ္သံုးမ်ိဳးႏွင့္ပင္ ဆိုင္၏၊
ရဟႏၲာျဖစ္ၿပီးေသာ ကာလ၌လည္း ထိုအက်င့္တို႔ႏွင့္ ျပည့္စံုၿပီးျဖစ္ၾက၍
ဒိ႒ဓမၼသုခ ၀ိဟာရကိစၥ၌ ထိုအက်င့္တို႔ကို္ အသံုးခ်ၾကကုန္၏။´
အထက္ပါ ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္သည္ ေမးခြန္းရွင္ၫႊန္းဆိုေသာ ေဗာဓိပကၡိယဒီပနီမွ
ေကာက္ႏႈတ္ခ်က္ျဖစ္၏။ လယ္တီဆရာေတာ္ႀကီး၏ ဆိုလိုခ်က္မွာ ဥဂၣါတိတညဴ,
၀ိပၪၥိတညဴ, ေနယ်, ပဒပရမ-ဟု ပုဂၢိဳလ္ေလးမ်ိဳးရွိရာတြင္ ဥဂၣါတိတညဴ,
၀ိပၪၥိတညဴ-ပုဂၢိဳလ္ ႏွစ္မ်ိဳးအတြက္ သီလ၀ိသုဒၶိ,စိတၱ၀ိသုဒၶိစေသာ
ပဋိပတ္က်င့္စဥ္မ်ား အစဥ္အတိုင္း က်င့္ေနစရာ မလိုအပ္ဘဲ ေနယ်, ပဒပရမ-ဟူေသာ
ပုဂၢိဳလ္ႏွစ္မ်ိဳးသာ အစဥ္အတိုင္းက်င့္ႏိုင္မွ တရားရႏိုင္သည္ဟု ျဖစ္၏။
သီလ,သမာဓိ, ပညာ-ဟု သိကၡာသံုးရပ္ရွိရာတြင္ ဘုရားရွင္လက္ထက္က
သရဏာနိဥပါသကာ, မဟာနာမသာကီ၀င္-စေသာ ေရွ႕ပိုင္းက သီလမစင္ၾကယ္ေသာ
ပုဂၢိဳလ္မ်ား တရားရမႈႏွင့္ စပ္၍ ေရွးဆရာေတာ္ႀကီးမ်ား ေျဖရွင္းၾကရာတြင္
အခ်ိဳ႕က ပစၧိမဘ၀ိကျဖစ္ေသာေၾကာင့္ဟု အေၾကာင္းျပၿပီး၊ အခ်ိဳ႕က
ဥဂၣါဋိတညဴပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးျဖစ္ေသာေ

ၾကာင့္ဟု အေၾကာင္းျပၾက၏။ မဟာစည္ဆရာေတာ္ကား
`ေ႐ွးအဖို႔က သီလ မစင္ၾကယ္ျခင္းမွာ ရဟန္းတုိ႔အားသာ အႏၲရာယ္ျဖစ္၍ လူတို႔အား
အႏၲရာယ္မျဖစ္´ဟု ဆံုးျဖတ္ေတာ္မူ၏။
ထိုကိစၥႏွင့္ ပတ္သက္၍ မဟာစည္ဆရာေတာ္ဘုရား ၀ိနိစၧယသဂၤဟ-က်မ္းတြင္
အျပည့္အစံု ေျဖရွင္းျပထားၿပီး ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ထိုေျဖရွင္းခ်က္မ်ားကို
ေကာက္ႏႈတ္ေဖာ္ျပပါမည္။
မဂ္ဖိုလ္မရေအာင္ တားျမစ္တတ္ေသာ ကမၼႏၲရာယ္, ကိေလသႏၲရာယ္, ၀ိပါကႏၲရာယ္,
အရိယူပ၀ါဒႏၲရာယ္, အာဏာ၀ီတိကၠမႏၲရာယ္-ဟု အႏၲရာယ္ငါးပါးရွိရာ
အာဏာ၀ီတိကၠမႏၲရာယ္ကို ဖြင့္ျပရာ၌-
`(၅) အာဏာ၀ီတိကၠမႏၲရာယ္။ ။ရဟန္းမွာသိလ်က္ လြန္က်ဴးေသာ အာပတ္ ၇-ပါးသည္
အာဏာ ၀ီထိကၠမႏၲရာယ္မည္၏။ သဂၢႏၲရာယ္, မဂၢႏၲရာယ္ ၂-ပါးလံုး ျဖစ္၏၊
သို႕ေသာ္၀ိနည္းႏွင့္အညီ ကုစားၿပီးေသာအခါ ၎အႏၲရာယ္မွ လြတ္ကင္းေလ၏။
ေတပိ ယာ၀ ဘိကၡဳဘာ၀ံ ၀ါ ပဋိဇာနာတိ န ၀ု႒ာတိ ၀ါ န ေဒေသတိ ၀ါ၊ တာ၀ေဒ၀၊ န
တေတာ ပရံ။ (မ-႒-၂-၉)
`ယာ၀ေဒ၀၊ အၾကင္မွ်ေလာက္ ကာလပတ္လံုး။ ဘိကၡဳဘာ၀ံ ၀ါ ပဋိဇာနာတိ၊ ပါရာဇိကသို႔
ေရာက္လ်က္ ရဟန္းအျဖစ္ကို ၀န္ခံ၍ေသာ္လဲ ေနျငားအံ့။ န ၀ု႒ာတိ ၀ါ၊
ဂ႐ုကအာပတ္မွ ထေျမာက္ေအာင္ေသာ္လဲ မျပဳျငားအံ့။ န ေဒေသတိ ၀ါ၊
လဟုကအာပတ္ကိုေသာ္လဲ မေျပာၾကားျငားအံ့။ တာ၀ေဒ၀၊ ထုိကာလအတြင္း၌သာလွ်င္။
ေတပိ အာပတိၱကၡႏၶာ၊ ထုိအာပတ္အဖုိ႔ ၇-ပါး တုိ႔သည္လည္း။ အႏၲရာယိကာ၊
နတ္႐ြာမဂ္ဖုိလ္ ၏အႏၲရာယ္ကုိ ျပဳတတ္ကုန္၏။ တေတာ၊ ထုိကာလမွ။ ပရံ၊ ေနာက္၌။
၀ါ၊ လူ, သာမေဏဟု ၀န္ခံေသာ ကာလ, အဗၻာန္သြင္းၿပီးေသာ ကာလ, ေဒသနာ
ေျပာၾကားၿပီးေသာ ကာလ၌။ နအႏၲရာယိကာ၊ အႏၲရာယ္ကို မျပဳတတ္ကုန္ၿပီ။
အထက္ပါ အႏၲရာယ္ငါးပါးႏွင့္ တုိက္ဆုိင္၍ ၾကည့္လွ်င္ လူတို႔၏
သာမန္သီလပ်က္မႈသည္ မဂ္ဖုိလ္၏ အႏၲရာယ္ကို ျပဳတတ္ေသာ အႏၲရာယိက ဓမၼတုိ႔၌
မ၀င္ေၾကာင္း ထင္႐ွား၏၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ပင္လွ်င္ ေ႐ွးအဖုိ႔က သီလမစင္ၾကယ္ေသာ
သႏၲတိအမတ္ႀကီး, အရိယမည္ေသာသူ, ခါးပိုက္ႏိႈက္ သူခိုးတဦး, သာကီ၀င္
မင္းမ်ိဳးျဖစ္ေသာ သရဏာနိ ဥပါသကာ-ဤသို႔အစ႐ွိေသာ သူတို႔သည္ မဂ္ဖုိလ္ကို
ရၾကေပသည္။
အမတ္ႀကီး ရဟႏၲာျဖစ္ပံု။ ။ေအာင္ပဲြရသည့္အတြက္ သႏၲတိအမတ္ႀကီးအား
ေကာသလမင္းႀကီးက ၇-ရက္ပတ္လံုး မင္းအျဖစ္ကို ေပး၏၊ အမတ္ႀကီးသည္
၇-ရက္ပတ္လံုး အရက္မူးလ်က္ မင္း၏စည္းစိမ္ကို ခံစား ေပ်ာ္ပါး၍ ေနရ၏။
၇-ရက္ေျမာက္ေသာေန႔၌ အေႃခြအရံတုိ႔ႏွင့္တကြ ေရဆိပ္သို႔ ထြက္သြားစဥ္
ျမတ္စြာဘုရားႏွင့္ ေတြ႕၍ ဆင္ေပၚမွ ေခါင္းညိတ္လ်က္ အ႐ုိအေသေပး၏၊ ထုိအခါမွာ
ျမတ္စြာဘုရားက `ဤအမတ္ႀကီးသည္ ယေန႔ပင္ ငါ၏ထံ၌ ဂါထာတပုဒ္ကို
ၾကားနာၿပီးလွ်င္ ရဟႏၲာျဖစ္လိမ့္မည္၊ လူ၀တ္လူစားႏွင့္ပင္
ပရိနိဗၺာန္ျပဳလိ့မ္မည္´ ဟု မိန္႔ေတာ္မူ၏၊ ထုိစကားကို ၾကား၍ တိတိၳတို႔က
ဤသို႔ ကဲ့ရဲ႕ၾက၏ `ဤမွ်ေလာက္ အရက္မူးေနတဲ့သူဟာ ယေန႔ပင္ တရားနာၿပီး
လူ၀တ္လူစားႏွင့္ ပရိနိဗၺာန္ျပဳလိမ့္မည္-တဲ့၊ ဟုတ္ႏိုင္ပါမည္ေလာ၊
ေဂါတမဘုရားကို ယေန႔ပင္ မုသာ၀ါဒျဖင့္ ႏွိမ္ရေပေတာ့မည္´
ဟုကဲ့ရဲ႕ေျပာဆုိၾက၏၊ ထုိေန႔ ညေနခင္း၌ အမတ္ႀကီး၏ ခ်စ္လွစြာေသာ
မိန္းမငယ္သည္ အမတ္ႀကီးအား ေဖ်ာ္ေျဖေနစဥ္မွာပင္ လတ္တေလာ ေသဆံုး႐ွာေလ၏၊
ထိုအခါ အမတ္ႀကီးမွာ ေျဖမဆည္ႏုိင္ေအာင္ အလြန္ျပင္းထန္ေသာ ပူပန္ေသာက ျဖစ္၍
ထုိေသာကကို ၿငိမ္းေစရန္ ဘုရားထံသို႔ သြားေရာက္ေလရာ ျမတ္စြာဘုရားက
ေအာက္ပါဂါထာကုိ ေဟာေတာ္မူ၏---
ယံ ပုေဗၺ တံ ၀ိေသာေသဟိ၊ ပစၦာ ေတ မာဟု ကိဥၥနံ။
မေဇၩ ေစ ေနာ ဂေဟႆသိ၊ ဥပသေႏၲာ စရိႆသိ။ (သုတၱနိပါတ္ ၄၂၅)
ပုေဗၺ၊ ေ႐ွးလြန္ခဲ့ၿပီး ခ်ဳပ္ခဲ့ၿပီးေသာ ႐ုပ္နာမ္သခၤါရတုိ႔၌။ ယံ ေယ
ကိေလသာ၊ အၾကင္ကိေလသာ တုိ႔သည္။ ဥပၸေဇၨယံ်ဳ၊ ျဖစ္ႏုိင္ကုန္၏,
ျဖစ္ထုိက္ကုန္၏။ တံ ကိေလေသ၊ အတိတ္သခၤါရတို႔ကုိ စြဲ၍ျဖစ္ထုိက္ေသာ
ထုိကိေလသာတုိ႔ကုိ။ ၀ိေသာေသဟိ၊ ေျခာက္ေသြ႕ပါေစေလာ့။ (၀ိေသာေဓဟိဟု
ဒႏၲဇစတုတၳကၡရာႏွင့္ ႐ွိေသာပါဌ္မွာ သုကၡာေပဟိ ၀ိသုကၡာေပဟိ ဟုဖြင့္ေသာ
နိေဒၵသပါဠိေတာ္ႏွင့္ မညီ။) ပစၦာ၊ ေနာက္ ျဖစ္လတံ့ေသာ ႐ုပ္နာမ္သခၤါရတုိ႔၌။
ေတ၊ သင့္အား။ ကိဥၥနံ၊ ရာဂစေသာေၾကာင့္ၾကမႈသည္။ မာ အာဟု၊ မျဖစ္ေစလင့္။
မေဇၩ၊ အလယ္ ပိုင္း ႐ုပ္နာမ္ ပစၥဳပၸန္ သခၤါရတုိ႔ကို။ ေစ ေနာ ဂေဟႆသိ၊ အကယ္၍
တဏွာဒိ႒ိတို႔ျဖင့္ မစြဲယူျငားအံ့။ ဧ၀ံ သတိ၊ ဤသို႔ ျဖစ္လတ္ေသာ္။ တြံ၊
သင္သည္။ ဥပသေႏၲာ၊ ကိေလသာ အပူမီး ၿငိမ္းေအးၿပီးသည္ ျဖစ္၍။ စရိႆသိ၊
ေနထုိင္ရေပလတံ့။ (နိေဒၵသပါဠိေတာ္ႏွင့္အညီပင္)
သႏၲတိ အမတ္ႀကီးသည္ ဤဂါထာကုိ ၾကားနာရ၍ ရဟႏၲာျဖစ္ၿပီးလွ်င္ ျမတ္စြာဘုရား၏
အမိန္႔ေတာ္အတုိင္း လူတို႔၏ယံုမွားကို ပယ္ေဖ်ာက္ရန္
ထန္းခုနစ္ဆင့္ခန္႔ျမင့္ေသာ အရပ္သုိ႔ တန္ခိုးျဖင့္ ပ်ံတက္ၿပီးလွ်င္
လူ၀တ္လူစားႏွင့္ပင္ ပရိနိဗၺာန္ျပဳေလသည္ဟု ဓမၼပဒ-စသည္တုိ႕၌ဆုိ၏။
ဂါထာကုိ ၾကားနာၿပီးလွ်င္ ရဟႏၲာျဖစ္သည္ဟုဆုိေသာ ဤအရာ၌၎၊ အလားတူျဖစ္ေသာ
တပါးေသာ အရာတုိ႔၌၎ ႐ုပ္နာမ္တုိ႔ကုိ မ႐ႈမမွတ္ပဲ တရားနာ႐ံုမွ်ျဖင့္
မဂ္ဖုိလ္ကို ရသည္ဟူ၍ကား မမွတ္အပ္၊ တရားနာစဥ္မွာ ႐ုပ္နာမ္တုိ႔ကုိ ႐ႈမွတ္၍
၀ိပႆနာဉာဏ္, မဂ္ဖိုလ္ဉာဏ္ အစဥ္အားျဖင့္သာလွ်င္ ေသာတာပန္, သကဒါဂါမ္,
အနာဂါမ္, ရဟႏၲာ ျဖစ္သြားသည္ဟူ၍သာ မွတ္အပ္၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္
သတိပ႒ာန္သုတ္အဖြင့္ အ႒ကထာတုိ႔၌ ေအာက္ပါအတုိင္း မိန္႔ဆိုေတာ္မူသည္---
ယသၼာ ပန ကာယေ၀ဒနာ-စိတၱ ဓေမၼသု ကိဥိၥ ဓမံၼ အနာမသိတြာ ဘာ၀နာ နာမ နတိၳ။ တသၼာ
ေတပိ ဣမိနာ၀ မေဂၢန ေသာကပရိေဒေ၀ သမတိကၠႏၲာတိ ေ၀ဒိတဗၺာ။ (ဒီ၊ ႒၊ ၂။ ၃၃၉)
အဓိပၸါယ္ကား။ ။ဂါထာကိုနာရ၍ သႏၲတိအမတ္ႀကီး ရဟႏၲာျဖစ္သည္, ပဋာစာရာလဲ
ေသာတာပန္ ျဖစ္သည္ကား မွန္ေပ၏၊ သို႔ေသာ္လဲ ႐ုပ္အေပါင္း ကာယ, ေ၀ဒနာ, စိတ္,
သေဘာ ဟူေသာ ဤ ၄-မ်ိဳးထဲက တခုခုကိုမွ် မ႐ႈပဲ ၀ိပႆနာပညာ, မဂ္ပညာတုိ႔ကုိ
ပြါးေစျခင္း ဘာ၀နာ မည္သည္ မ႐ွိေခ်၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ၎အမတ္ႀကီးႏွင့္
ပဋာစာရာတို႔ သည္လည္း ဤကာယ, ေ၀ဒနာ, စိတ္, သေဘာတုိ႔ကို မွတ္မႈ သတိတည္းဟူေသာ
သတိပ႒ာန္ မဂ္ျဖင့္သာလွ်င္ အရဟတၱဖုိလ္, ေသာတာပတိၱဖိုလ္တို႔သို႔
ေရာက္ၿပီးလွ်င္ ေသာက, ပရိေဒ၀တို႔ကုိ အၿပီးတိုင္ လြန္ေျမာက္သြားၾကသည္ဟု
သိရမည္ ဟူလို။
အထက္ပါ၀တၳဳ၌ `၇-ရက္ပတ္လံုး တရားနာခါနီးအထိ အရက္မူးေနသည္´ဟု ဆုိေသာေၾကာင့္
ေ႐ွးအဖုိ႔က သီလ၀ိသုဒိၶမျပည့္စံုပဲ မဂ္ဖုိလ္သို႔ေရာက္သြားေၾကာင္း
ထင္႐ွား၏၊ ပစိၧမဘ၀ိက ျဖစ္ေသာေၾကာင့္သာ ဤသို႔ေရာက္ႏိုင္သည္ဟူ၍လဲ
မဆုိအပ္ေပ၊ အဘယ့္ေၾကာင့္နည္း ဟူမူ- ပစၧိမဘ၀ိကပင္ျဖစ္ေသာ္လဲ
ရဟန္းျဖစ္ပါမူကား ေ႐ွးအဖုိ႔က သီလ မစင္ၾကယ္မႈသည္ မဂၢႏၲရာယ္ ျဖစ္သည့္အတြက္
မဂ္ဖုိလ္သို႔ မေရာက္ႏုိင္ေသာေၾကာင့္ေပတည္း။ ဤအနက္ကို ပစိၧမဘ၀ိက ဥတိၱယ
ရဟန္းအား ဆံုးမပံုျဖင့္ သိအပ္၏။
အ႐ွင္ဥတိၱယကုိ ဆံုးမပံု။ ။တသၼာတိဟ တြံ ဥတိၱယ (ပ) သတိပ႒ာေန ဘာေ၀ယ်ာသိ။
(ဤသို႔ စသည္ သတိပ႒ာနသံယုတ္ သံ၊၃။ ၁၄၄)
ဥတိၱယ၊ ဥတိၱယရဟန္း။ တသၼာ၊ တရား အားထုတ္လိုပါသည္ အက်ဥ္းအားျဖင့္
ေဟာေတာ္မူပါဟု သင္က ထုိသို႔ေတာင္းပန္ေသာေၾကာင့္။ တြံ၊ သင္သည္။ ကုသေလသု
ဓေမၼသု၊ ကုသိုလ္တရားတို႔တြင္။ အာဒိေမ၀၊ အစကိုသာလွ်င္။ ၀ိေသာေဓဟိ၊
သုဓ္သင္ေလဦး။ ကုသလာနံ ဓမၼာနံ၊ ကုသိုလ္တရားတို႔၏။ အာဒိ၊ ေ႐ွးဦးစြာ
သုဓ္သင္ရမည့္ အစဟူသည္။ ေကာ၊ အဘယ္ပါနည္း ဟူမူ။ သု၀ိသုဒံၶ၊ ေကာင္းစြာ
စင္ၾကယ္ေသာ။ သီလဥၥ၊ ပါတိေမာကၡသံ၀ရ သီလသည္၎။ ဥဇုကာ၊ ေျဖာင့္မတ္ေသာ။ ဒိ႒ိ
စ၊ ကံႏွင့္ ကံ၏ အက်ိဳး႐ွိသည္ဟု ယံုၾကည္ ယူဆေသာ သမၼာဒိ႒ိသည္၎။ အာဒိ၊
ေ႐ွးဦးစြာ သုဓ္သင္ရမည့္ အစေပတည္း။ ဥတိၱယ၊ ဥတိၱယရဟန္း။ ယေတာေခါ၊
အၾကင္အခါ၌ကား။ ေတ၊ သင္၏။ သီလဥၥ၊ ပါတိေမာက္ သီလသည္လည္း။ သု၀ိသုဒံၶ၊
ေကာင္းစြာ စင္ၾကယ္သည္။ ဘ၀ိႆတိ၊ ျဖစ္လတံ့။ ဒိ႒ိ စ၊ ကမၼႆကတာ
သမၼာဒိ႒ိသည္လည္း။ ဥဇုကာ၊ ေျဖာင့္မတ္သည္။ ဘ၀ိႆတိ၊ ျဖစ္လတံ့။ ဥတိၱယ၊
ဥတိၱယရဟန္း။ တေတာ၊ ထုိအခါ၌။ တြံ၊ သင္သည္။ သီလံ နိႆာယ၊ ပါတိေမာက္သီလကို
မွီ၍။ သီေလ ပတိ႒ာယ၊ ပါတိေမာက္သီလ၌ တည္၍။ စတၱာေရာ သတိပ႒ာေန၊ ေလးပါးေသာ
သတိပ႒ာန္တုိ႔ကို။ ဘာေ၀ယ်ာသိ၊ ပြါးေစေလာ့။
ဤပါဠိေတာ္၌ သီလဟု သာမည ေဟာေသာ္လဲ စ်ာန၀ိဘင္း ပါဠိေတာ္ႏွင့္
ကခၤါဋီကာသစ္တုိ႔၌ ဖြင့္ျပသည္ႏွင့္အညီ ပါတိေမာက္သီလဟုေဖာ္၍
အနက္ျပန္လိုက္သည္၊ ဤၾသ၀ါဒ၌ `ပါတိေမာက္သီလ စင္ၾကယ္ေသာ အခါမွာ
သတိပ႒ာန္တုိ႔ကုိ ပြါးေလ´ ဟူ၍သာ ဆံုးမ၏၊ မည္မွ် ၾကာျမင့္စြာ
စင္ၾကယ္ေစႏွင့္ရမည္- ဟူ၍ကား မဆံုးမေခ်၊ ဤအခ်က္ကို ေလးနက္စြာ
သတိျပဳမိပါေစ၊ ထုိ႔ျပင္ သတိပ႒ာန္တပါးပါးကုိသာ ပြါးေစရမည္ဟုမေဟာမူ၍
သတိပ႒ာန္ေလးပါးတုိ႔ကို ပြါးေစရန္ ညႊန္ၾကားေတာ္မူေသာေၾကာင့္ သတိပ႒ာန္
ေလးပါးလံုးကုိ ေရာႁပြမ္း ပြါးေစျခင္းကိုလဲ `ဘုရား၏ အဆံုးအမေတာ္ပင္´ ဟု
သိအပ္၏။
အ႐ွင္ဥတိၱယမေထရ္သည္ အထက္ပါအဆံုးအမအတုိင္းအားထုတ္၍ မၾကာမီပင္ ရဟႏၲာျဖစ္
သြားေၾကာင္း ထုိပါဠိေတာ္၌ လာ၏၊ သို႔ျဖစ္၍ ဤမေထရ္သည္ ပစိၦမဘ၀ိကပင္တည္း၊
သို႔ေသာ္လဲ ရဟန္း၏ သီလမစင္ၾကယ္မႈသည္ အႏၲရာယ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္
၎ကိုေ႐ွးဦးစြာ သုဓ္သင္ေစရန္ ဆံုးမေတာ္မူသည္၊ နိယတမိစၦာဒိ႒ိအျဖစ္သို႔
ေရာက္လွ်င္ အႏၲရာယ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ဒိ႒ိကိုလဲ ေျဖာင့္မတ္ေစရန္
ဆံုးမေတာ္မူသည္၊ သို႔ျဖစ္၍ ဤမေထရ္အား ဆံုးမပံုႏွင့္ သႏၲတိအမတ္ႀကီး၏
၀တၳဳတုိ႔ကို စပ္၍ၾကည့္လွ်င္ `ပစၧိမဘ၀ိက ပင္ျဖစ္ေသာ္လဲ ရဟန္း၏
သီလပ်က္မႈသည္ မဂ္ဖုိလ္၏ အႏၲရာယ္ကို ျပဳတတ္၏၊ လူ၏ သီလပ်က္မႈသည္ကား
အႏၲရာယ္ကုိ မျပဳတတ္´ဟူေသာ အနက္သည္ ထင္႐ွားလွေပ၏၊ ထုိ႔ေၾကာင့္
`ပစိၦမဘ၀ိကျဖစ္၍သာ ေ႐ွးအဖုိ႔က သီလမစင္ၾကယ္ပဲ မဂ္ကို ရႏုိင္သည္´ဟူ၍ကား
မဆုိအပ္သည္သာတည္း။
ငါးမွ်ားေနသူ တရားထူးရပံု။ ။တေန႔သ၌ ျမတ္စြာဘုရားသည္ အရိယမည္ေသာ
ငါးမွ်ားသမား၏ ဥပနိႆယကို ျမင္ေတာ္မူ၍ သာ၀တိၳၿမိဳ႕၏ ေျမာက္တံခါးအနီး႐ြာ၌
ဆြမ္းခံၿပီးလွ်င္ ရဟန္းသံဃာႏွင့္တကြ ျပန္ႂကြလာေတာ္မူေလ၏၊ ထုိအခါ၌
ငါးမွ်ားခ်ိတ္ျဖင့္ ငါးမွ်ားလ်က္ေနေသာ အရိယသည္ သံဃာေတာ္ႏွင့္တကြ
ဘုရားကိုျမင္၍ ငါးမွ်ားတံကို ခ်ၿပီးလွ်င္ ရပ္လ်က္ေန၏၊ သင္အဘယ္
အမည္႐ွိသနည္းဟု ျမတ္စြာဘုရားက ေမးေတာ္မူလွ်င္ `အရိယ မည္ပါသည္´ဟု
ေလွ်ာက္ထား၏၊ ထုိအခါ `သင္ကဲ့သို႔ ၫွဥ္းဆဲ သတ္ျဖတ္တတ္ေသာ သူသည္ အရိယ မမည္၊
အရိယာဟူသည္မွာ မၫွဥ္းဆဲတတ္´ ဟု မိန္႔ေတာ္မူၿပီးလွ်င္ ေအာက္ပါ ဂါထာကို
ေဟာေတာ္မူ၏---
န ေတန အရိေယာ ေဟာတိ၊ ေယန ပါဏာနိ ဟႎသတိ။
အဟႎသာ သဗၺပါဏာနံ၊ အရိေယာတိ ပ၀ုစၥတိ။ (ဓမၼပဒ-၂၇၀)
ေယန၊ အၾကင္ ေဒါသ စေသာ အေၾကာင္းေၾကာင့္။ ပါဏာနိ၊ သတၱ၀ါတုိ႔ကုိ။ ဟႎသတိ၊
ၫွဥ္းဆဲသတ္ျဖတ္၏။ ေတန၊ ထုိေဒါသ စေသာအေၾကာင္းေၾကာင့္။ န အရိေယာ၊ အရိယာ
မမည္သည္။ ေဟာတိ၊ ျဖစ္၏၊ သဗၺပါဏာနံ၊ ခပ္သိမ္းေသာ သတၱ၀ါတို႔ကုိ။ အဟႎသာ၊
ၫွဥ္းဆဲမႈကင္းျခင္းေၾကာင့္။ အရိေယာတိ၊ အရိယာဟူ၍။ ပ၀ုစၥတိ၊ ေခၚဆိုအပ္၏။
ဤေဒသနာေတာ္ အဆံုး၌ ငါးမွ်ားသမား အရိယသည္ ေသာတာပန္ ျဖစ္သြားသည္ဟု ဓမၼပဒ
အ႒ကထာ (၂-၂၅၀) ၌ ဆုိ၏။
ဂဏၭိေဘဒက ေစာရ၀တၳဳ။ ။တေန႔သ၌ ေဇတ၀န္ေက်ာင္းေတာ္တြင္ ျမတ္စြာဘုရား
တရားေဟာစဥ္ ပရိသတ္ထဲ၌ ခါးပိုက္ႏိႈက္သူခိုး ၂-ဦးလဲ ပါ၀င္လ်က္႐ွိေလ၏၊
ထုိႏွစ္ဦးတုိ႔တြင္ တေယာက္ေသာသူသည္ တရားကို ႐ုိေသစြာနာ၍ ေသာတာပန္
ျဖစ္ေလ၏။ အျခားတေယာက္မွာ ႏိႈက္ခြၽတ္ခိုးယူခဲ့၍ ငါးပဲမွ် ရခဲ့၏၊ ထုိသူက
အိမ္သို႔ေရာက္ေသာအခါ သူ႕မိတ္ေဆြကို ဤသို႔ ေျပာင္ေလွာင္၏ `မိတ္ေဆြ သင့္မွာ
အလြန္လိမၼာတဲ့ အတြက္ ထမင္းဖိုးကိုမွ် မရခဲ့တာပဲ´ ဟု ဆုိ၏။ ထုိအခါ
ေသာတာပန္ျဖစ္ၿပီးေသာ သူက ဤသုိ႔သင့္ေတာ္စြာ ဆင္ျခင္ေလ၏ `သူ မသိ႐ွာလုိ႔
သူ႕ကိုယ္သူ လူလိမၼာပညာ႐ွိဟု ထင္မွတ္ေန႐ွာေပသည္´ ဟူ၍ ေအာက္ေမ့ၿပီးလွ်င္
ထုိအေၾကာင္းကို ျမတ္စြာဘုရားအား ေလွ်ာက္ေလ၏၊ ျမတ္စြာဘုရားက
ေအာက္ပါဂါထာကို ေဟာေတာ္မူေလသည္---
ေယာ ဗာေလာ မညတိ ဗာလ်ံ၊ ပ႑ိေတာ ၀ါပိ ေတန ေသာ။
ဗာေလာ၀ ပ႑ိတမာနီ၊ သ ေ၀ ဗာေလာတိ ၀ုစၥတိ။ (ဓမၼပဒ-၆၃)
ေယာ ဗာေလာ၊ မလိမၼာေသာ အၾကင္သူသည္။ ဗာလ်ံ၊ မိမိ၏ မသိ မလိမၼာျခင္းကို။
မညတိ၊ သိ၏။ ေသာ၊ ထုိသူသည္။ ေတန၊ ထုိသို႔ မသိ မလိမၼာေသးသည္ကို
သိျခင္းေၾကာင့္။ ပ႑ိေတာ ၀ါပိ၊ ပညာ႐ွိေသာ္လဲ ျဖစ္ႏုိင္ေသး၏။ ေယာ ပန၊
အၾကင္သူသည္ကား၊ ဗာေလာ၀၊ မသိ မလိမၼာသူျဖစ္ပါလ်က္။ ပ႑ိတမာနီ၊ ငါ ပညာ႐ွိဟု
ထင္မွတ္၏။ ေသာ၊ ပညာ႐ွိ မဟုတ္ပါပဲလ်က္ ပညာ႐ွိဟု အထင္ေရာက္ေသာ ထုိသူကို။
ေ၀၊ စင္စစ္။ ဗာေလာတိ၊ လူမိုက္ဟူ၍။ ၀ုစၥတိ၊ ေခၚဆုိအပ္၏။
အဓိပၸါယ္ကား။ ။မသိမလိမၼာေသာ လူမိုက္ပင္ျဖစ္ေစကာမူ `ငါ မသိတတ္ဘူး
မိုက္တယ္´ ဟု သိလွ်င္ ေတာ္ေသး၏။ ကိုယ့္ထက္ တတ္သိ လိမၼာေသာ သူတို႔၏
အဆံုးအမကို နာခံ၍ လူလိမၼာ ပညာ႐ွိတေယာက္ ျဖစ္ႏုိင္ေသး၏၊ မတတ္သိ မလိမၼာေသာ
လူမိုက္ျဖစ္ပါလ်က္ `ငါဟာ ပညာ႐ွိပဲ ငါသိတယ္ နားလည္တယ္´ ဟု ထင္မွားလ်က္
ေနေသာသူသည္ကား လူမိုက္အစစ္ေပတည္း၊ မိမိေလာက္ တတ္သိနားလည္တဲ့လူ မ႐ွိဘူးဟု
ေအာက္ေမ့လ်က္ မည္သူ၏ ၾသ၀ါဒကိုမွ် မနာခံေသာေၾကာင့္ ထုိသို႔ေသာသူမွာ
လူမိုက္ ဘ၀မွ တက္လမ္းမ႐ွိၿပီ၊ လူလိမၼာ ပညာ႐ွိ မျဖစ္ႏုိင္ေတာ့ၿပီ၊
ထုိ႕ေၾကာင့္ ထုိလူမ်ိဳးကို `လူမိုက္အစစ္´ ဟု ေခၚရမည္ဟူလုိ။
သရဏာနိဥပါသကာ။ ။သာကီ၀င္မင္းမ်ိဳး ဦးသရဏာနိ ေသဆံုးသြားေသာအခါ
ျမတ္စြာဘုရားက ၎ဦးသရဏာနိသည္ ေသာတာပန္ျဖစ္၍ အပါယ္မွလြတ္ေျမာက္ေၾကာင္း
မိန္႔ၾကားေတာ္မူ၏၊ ထုိအခါသာကီ၀င္ မင္းမ်ိဳးမ်ားက ဤသို႔ ကဲ့ရဲ႕ေျပာဆုိၾက၏၊
ကဲ့ရဲ႕ပံု သံယုတ္ပါဠိေတာ္ကား---
`အစၦရိယံ ၀တ (ပ) မဇၨပါနံ အပါယီတိ။ (ေ႐ွ႕သုတ္) သရဏာနိ သေကၠာ သိကၡာယ
အပရိပူရကာရီတိ။ (ေနာက္သုတ္၌ အထူး)
အံ့စရာေကာင္းပါေပရဲ႕ ေမာင္တုိ႔၊ ထူးဆန္းပါေပရဲ႕ ေမာင္တုိ႔၊ ယခု
ဒီလူေတြထဲမွာ ဘယ္သူဟာ ေသာတာပန္ မျဖစ္ပဲ ေနပါေတာ့မလဲ၊ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုလွ်င္
ေသဆံုးသြားေလတဲ့ ဦးသရဏာနိကုိ ျမတ္စြာဘုရားက မိန္႔ၾကားေတာ္မူသည္မွာ
ဦးသရဏာနိဟာ ေသာတာပန္ႀကီးတဲ့၊ အပါယ္မက်ေတာ့ဘူးတဲ့၊ မဂ္ျဖင့္
ခိုင္ၿမဲေနၿပီတဲ့၊ အထက္မဂ္မ်ားကို ဧကန္ေရာက္ေတာ့မတဲ့ ေမာင္တုိ႔၊
သာကီ၀င္မင္းမ်ိဳး ဦးသရဏာနိဟာ အက်င့္သိကၡာဘက္မွာ အားနည္းေနတာပဲ၊
ေသရည္အရက္ကို ေသာက္စားေနတာပဲ၊ သီလသိကၡာကုိ ျပည့္စံုေအာင္
က်င့္ေလ့မ႐ွိဘူး၊ ဒါေတာင္မွ ေသာတာပန္ ျဖစ္ေသးသတဲ့ ေမာင္တို႔ဟူ၍
ကဲ့ရဲ႕ေျပာဆို ၾက၏။ ထုိအေၾကာင္းကို မဟာနာမ္မင္းက ေလွ်ာက္ထားေလရာ
ျမတ္စြာဘုရားက ပုဂိၢဳလ္အမ်ိဳးမ်ိဳး ႐ွိေၾကာင္းကုိ က႐ုဏာျဖင့္ ေ၀ဘန္၍
ေဟာေတာ္မူ၏၊ ေဟာပံုအက်ယ္ကုိ အလုို႐ွိပါလွ်င္ ေသာတာပတိၱ သံယုတ္ သရဏာနိ၀ဂ္
(သံ-၃-၃၂၆-၃၃၁) မွာ ၾကည့္႐ႈပါေလ။
ထုိ႔ျပင္ ေက်ာက္စရစ္ သစ္ငုတ္ထူထပ္ေသာ က်တ္တီးျပင္ လယ္ေျမညံ့၌ ပုပ္ေဆြးေသာ
မ်ိဳးေစ့, မေအာင္ျမင္ေသာ မ်ိဳးေစ့ကုိ စိုက္ပ်ိဳးလွ်င္ ထုိမ်ိဳးေစ့မွ
အပင္မေပါက္ႏုိင္, မႀကီးပြါးႏုိင္သကဲ့သုိ႔ ထုိ႔အတူပင္ မမွန္ေသာ
တရားနည္းလမ္းအတုိင္း က်င့္မႈ, အားထုတ္မႈျဖင့္ မဂ္ဖိုလ္နိဗၺာန္ကို
မရႏုိင္ဟူ၍၎, အေကာင္းဆံုးေျမလယ္၌ ေအာင္ျမင္ေနေသာ မ်ိဳးေစ့ကို
စိုက္ပ်ိဳးလွ်င္ ထုိမ်ိဳးေစ့မွ ထြားက်ိဳင္းစြာ အပင္ေပါက္၍
စည္ပင္ႀကီးပြါးႏုိင္သကဲ့၎ ထုိ႔အတူပင္ သမၼာသမၺဳဒၶ ဘုရားေဟာအပ္ေသာ
တရားနည္းလမ္းအမွန္အတုိင္း က်င့္မႈ အားထုတ္မႈျဖင့္ မဂ္ဖိုလ္နိဗၺာန္ကုိ
ဧကန္ ရႏုိင္သည္ဟူ၍၎ ေဟာေတာ္မူၿပီးလွ်င္ နည္းလမ္းမွန္အတုိင္း အားထုတ္ေသာ
သရဏာနိဥပါသကာကုိ အဘယ့္ေၾကာင့္ ေသာတာပန္ မျဖစ္ေစႏိုင္ပဲ ႐ွိအံ့နည္းဟု
ေအာက္ပါအတုိင္း ေဒသနာေတာ္ကို အဆံုးသတ္ေတာ္ မူေလသည္----
ကိမဂႍ ပန သရဏာနႎ သကံၠ၊ သရဏာနိ မဟာနာမ သေကၠာ မရဏကာေလ သိကၡာယ ပရိပူရကာရီတိ။
သရဏာနႎ သကံၠ၊ သာကီ၀င္မ်ိဳး သရဏာနိ ဥပါသကာကို။ ကိမဂႍ ပန၊
အဘယ့္ေၾကာင္းေၾကာင့္ ေသာတာပန္မျဖစ္ေစႏိုင္ပဲ႐ွိအံ့နည္း။ မဟာနာမ၊
အုိ-မဟာနာမ္။ သရဏာနိ သေကၠာ၊ သာကီ၀င္မ်ိဳး သရဏာနိ ဥပါသကာသည္။ မရဏကာေလ၊
ေသခါနီးကာလ၌။ သိကၡာယ၊ သီလအက်င့္၌။ ပရိပူရကာရီ၊ အျပည့္အစံု ျပဳက်င့္ေလ၏။
ဣတိ၊ ဤသို႔ ေဟာေတာ္မူ၏။
ဤသုတ္ျဖင့္ `သရဏာနိ ဥပါသကာသည္ ေ႐ွးအဖုိ႔က သီလမစင္ၾကယ္´ ဟူ၍၎၊
`ေသခါနီးကာလက်မွ ေသာတာပန္ျဖစ္၍ သီလသိကၡာ ျပည့္စံုသြားသည္´ ဟူ၍၎
ထင္႐ွားသိရ၏။
ဆုိခဲ့ၿပီးေသာ အရိယမည္ေသာသူ, ခါးပိုက္ႏိႈက္သမား, သရဏာနိ ဥပါသကာတို႔သည္ကား
ေသာတာပန္မွ်သာ ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ပစိၦမဘ၀ိက မဟုတ္ကုန္၊ ထုိ႔ေၾကာင့္
`ပစိၦမဘ၀ိကျဖစ္၍ ေ႐ွးအဖုိ႔က သီလ မစင္ၾကယ္ၾကပဲ မဂ္ဖုိလ္ကို ရႏုိင္သည္ဟူ၍
ဆုိဘြယ္ကား မ႐ွိေတာ့ၿပီ၊ သို႔ေသာ္လဲ အခ်ိဳ႕က ဤသို႔ ဆုိျပန္ေသး၏၊
`အရိယ-စေသာ ထုိသူတို႔မွာ ဥဂၣဋိတညဴ, ၀ိပဥိၥတညဴ ပုဂိၢဳလ္မ်ား
ျဖစ္ေသာေၾကာင့္သာ ထုိသို႔ ျဖစ္ႏုိင္ၾကသည္၊ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္တုိ႔မွာကား
ေ႐ွးအဖုိ႔က ၾကာျမင့္စြာ သီလစင္ၾကယ္မွသာလွ်င္ မဂ္ဖုိလ္ကုိ ရႏုိင္သည္´ဟု
ဆုိၾကျပန္ေသး၏၊ ထိုစကားသည္လည္း ပါဠိ, အ႒ကထာ, ဋီကာတုိ႔၌ မ႐ွိေသာေၾကာင့္
ထင္ျမင္ခ်က္မွ်ျဖင့္ ေျပာဆုိအပ္ေသာ စကားမ်ားသာတည္း။ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္၏
အားထုတ္စဥ္ကုိ ေအာက္တြင္ ၾကည့္ပါေလာ့---
ကတေမာ စ ပုဂၢေလာ ေနေယ်ာ၊ (ပ) အယံ ၀ုစၥတိ ပုဂၢေလာ ေနေယ်ာ။ (ပုဂၢလပညတ္ ပါဠိ-၁၄၇)
ေနေယ်ာ၊ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္သည္။ ကတေမာ စ ပုဂၢေလာ၊ အဘယ္ပုဂိၢဳလ္ပါနည္းဟူမူ။
ဥေဒၵသေတာ၊ ကမၼ႒ာန္းဆုိင္ရာ ပါဠိကို သင္ယူလ်က္။ ပရိပုစၦေတာ၊
အနက္အဓိပၸါယ္ကို ေမးျမန္းလ်က္။ ေယာနိေသာ မနသိကေရာေတာ၊ သင့္ေလ်ာ္စြာ
ႏွလံုးသြင္းလ်က္။ ကလ်ာဏမိေတၱ၊ ညႊန္ျပဆံုးမႏုိင္ေသာ မိတ္ေဆြေကာင္းတို႔ကုိ။
ေသ၀ေတာ၊ မွီ၀ဲလ်က္။ ဘဇေတာ၊ ခ်ဥ္းလ်က္။ ပယိ႐ုပါသေတာ၊ ဆည္းကပ္လ်က္။ ဧ၀ံ
အႏုပုေဗၺန၊ ဤသို႔ေသာအစဥ္ျဖင့္။ ယႆ ပုဂၢလႆ၊ အၾကင္ပုဂိၢဳလ္၏။ ဓမၼာဘိသမေယာ၊
သစၥာေလးပါးတရား ကို သိျခင္းသည္။ ေဟာတိ၊ ျဖစ္၏။ အယံ ပုဂၢေလာ၊
ဤပုဂိၢဳလ္ကို။ ေနေယ်ာ၊ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္ဟူ၍။ ၀ုစၥတိ၊ ေခၚဆုိအပ္၏။
ဤပါဠိေတာ္၌ မည္သည့္ဘ၀ႏွင့္မဆုိ ကမၼ႒ာန္းကို သင္ယူျခင္းသည္ ဥေဒၵသမည္၏၊
၎နည္း၌ နားမလည္ေသာ အနက္အဓိပၸါယ္ကို ေမးျခင္းသည္ ပရိပုစၧာမည္၏၊
နည္းလမ္းက်က် ႏွလံုးသြင္း အားထုတ္ျခင္းသည္ ေယာနိေသာမနသိကာရမည္၏။
အားထုတ္စဥ္၌ ယံုမွားမႈ ျဖစ္ေသာ အခါ ထုိယံုမွားမႈကို ပယ္ေဖ်ာက္ရန္ ၀ီရိယ,
သဒၶါ, ဆႏၵ ယုတ္ေလ်ာ့ေသာအခါ ၎တုိ႔ကုိ တုိးတက္ေစရန္ ဤသို႔ စေသာ အက်ိဳးအတြက္
နည္းေပးလမ္းျပ ဆံုးမ ေဟာေျပာႏုိင္ေသာ ဆရာသမားတုိ႔ထံသို႔ သြားေရာက္
ေမးျမန္းျခင္း, နည္းသစ္ခံယူျခင္း စသည္တုိ႔သည္ ကလ်ာဏမိတၱေသ၀န, ဘဇန,
ပယိ႐ူပါသန မည္ကုန္၏၊
ဤအစဥ္ျဖင့္ အားထုတ္၍ မဂ္ဖိုလ္ကို ရေသာသူသည္ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္မည္၏။ ဤမွ်သာ
ဆိုေခ်သည္၊ တရားအားမထုတ္မီက မည္၍ မည္မွ် ၾကာေအာင္ သီလကို စင္ၾကယ္ေစရမည္
ဟူ၍ကား မဆုိေခ်။
ဥဂၣဋိတၫုႆ (ပ) အဓိပညာသိကၡာ စ။ (ေနတိၱအ႒ကထာ ၂၁၂-၂၁၃)
ဥဂၣဋိတၫုႆ၊ ဥဂၣဋိတၫူအား။ သမထပုဗၺဂၤမာ၊ သမထေ႐ွ႕သြား႐ွိေသာ။ ၀ိပႆနာ၊
၀ိပႆနာသည္။ သပၸါေယာ၊ ေလ်ာက္ပတ္၏။ ေနယ်ႆ၊ ေနယ်အား။ ၀ိပႆနာ ပုဗၺဂၤေမာ၊
၀ိပႆနာ ေ႐ွ႕သြား႐ွိ ေသာ။ သမေထာ၊ သမထသည္။ သပၸါေယာ၊ ေလ်ာက္ပတ္၏။
၀ိပဥိၥတၫုႆ၊ ၀ိပဥိၥတၫူအား။ ယုဂနဒၶါ၊ အစံုဖြဲ႔အပ္ေသာ။ သမထ ၀ိပႆနာ၊
သမထ၀ိပႆနာသည္။ သပၸါယာ၊ ေလ်ာက္ပတ္၏။ ဥဂၣဋိတၫုႆ၊ ဥဂၣဋိတၫူအား။ အဓိပညာသိကၡာ၊
အဓိပညာသိကၡာ သည္။ သပၸါယာ၊ ေလ်ာက္ပတ္၏။ ၀ိပဥိၥတၫုႆ၊ ၀ိပဥိၥတၫူအား။
အဓိစိတၱသိကၡာ စ၊ အဓိစိတၱသိကၡာသည္၎င္း။ အဓိပညာသိကၡာ စ၊ အဓိပညာ သိကၡာသည္၎။
သပၸါယာ၊ ေလ်ာက္ပတ္ကုန္၏။ ေနယ် ႆ၊ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္အား။ အဓိသီလသိကၡာ စ၊
အဓိသီလသိကၡာသည္၎။ အဓိစိတၱသိကၡာ စ၊ အဓိစိတၱသိကၡာသည္၎။ အဓိပညာသိကၡာ စ၊
အဓိပညာသိကၡာသည္၎။ သပၸါယာ၊ ေလ်ာက္ပတ္ကုန္၏။
ဤအ႒ကထာ၌လည္း သင့္ေလ်ာ္သည္ကိုသာ ျပဆုိ၏၊ ထုိသင့္ေလ်ာ္ေသာ သိကၡာတုိ႔ကို
မုခ် ျပည့္စံုေစရမည္ဟု ျပလုိရင္းမဟုတ္၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ `ေနယ်ပုဂိၢဳလ္အား
သိကၡာ ၃-ပါးလံုး သင့္ေလ်ာ္သည္´ ဟု ဆုိရာ၌ `ေနယ်ပုဂိၢဳလ္တုိင္း
သီလႏွင့္သမထစ်ာန္တုိ႔ကုိ ေ႐ွးအဖုိ႔ကပင္ မုခ်ျပည့္စံုေစရမည္´ ဟူ၍ကား
မယူအပ္သည္ သာတည္း၊ ထုိသို႔ယူခဲ့လွ်င္ ၀ိပဥိၥတၫူႏွင့္
ေနယ်ပုဂိၢဳလ္ဟူသမွ်ကိုလဲ `ေ႐ွးအဖုိ႔ကပင္ စ်ာန္ရခ်ည္း´ဟူ၍ ဆုိရလိမ့္မည္၊
ထုိသို႔ကား မျဖစ္ႏုိင္သည္သာတည္း။ ထုိ႔ျပင္ ဥဂၣဋိတညဴ, ၀ိပဥိၥတညဴတို႔၏ အရာ၌
သီလ သိကၡာကို ေလ်ာက္ပတ္သည္ဟု မဆုိေသာေၾကာင့္ ဥဂၣဋိတညဴ, ၀ိပဥိၥတညဴ
ျဖစ္ထုိက္ေသာ ရဟန္း၏ အာပတ္ကိုလဲ `အာဏာ၀ီတိကၠမႏၲရာယ္ မျဖစ္´ဟု
ဆုိရလိမ့္မည္၊ သို႔ေသာ္ ရဟန္း၏ သစိတၱကအာပတ္ဟူသမွ်သည္ အႏၲရာယ္ျပဳတတ္သည္
ခ်ည္းသာတည္း၊ သို႔ျဖစ္၍ `ေနယ်ပုဂိၢဳလ္အား သီလ, သမထ ၂-ပါးလံုးပင္
ေ႐ွးအဖုိ႔က ျပည့္စံုပါလွ်င္ ၀ိပႆနာပညာ, မဂ္ပညာတို႔အား အထူးေက်းဇူးမ်ား
တတ္ေသာေၾကာင့္သာလွ်င္ သိကၡာ ၃-ပါးလံုး သင့္ေလ်ာ္သည္ဟု ျပဆုိေတာ္မူသည္´
ဟူေသာ ဤအနက္ အဓိပၸါယ္ကုိသာ မွတ္ယူအပ္၏။
သင့္ေလ်ာ္ပံုကား။ ။ဥဂၣဋိတညဴအား အက်ဥ္းခ်ဳပ္တရားကို နာၾကားစဥ္အတြင္း၌
အလြန္လ်င္ျမန္စြာ ၀ိပႆနာဉာဏ္, မဂ္ဉာဏ္မ်ား ျဖစ္ေပၚၾက၏၊ ထုိ႔ေၾကာင့္
သမထစ်ာန္ကို အႀကိမ္ႀကိမ္ ၀င္စားခြင့္ မရၿပီ၊ အႀကိမ္ႀကိမ္ ၀င္စား၍
အားေပးရန္လဲ မလုိၿပီ၊ ဥဂၣဋိတညဴ, ၀ိပဥိၥတညဴ ၂-ပါးလံုးတို႔အား
တရားနာစဥ္တြင္ ၀ိပႆနာဉာဏ္, မဂ္ဉာဏ္မ်ား ျဖစ္ေပၚလာၾကေသာေၾကာင့္ မိမိသီလကို
ဆင္ျခင္၍ အားေပးရန္မလုိၿပီ၊ ေဟာေသာ ပုဂိၢဳလ္ႏွင့္ ေဟာအပ္ေသာ တရား၌
ၾကည္ၫုိေသာသဒၶါျဖင့္ပင္ ပါေမာဇၨ, ပီတိစသည္ကုိ ျဖစ္ေစလ်က္ အားတက္ေစႏုိင္၏၊
သို႔ျဖစ္၍ `ဥဂၣဋိတညဴအား သီလသမထတုိ႔ကုိ, ၀ိပဥိၥတညဴအား သီလကို
အထူးေက်းဇူးမ်ားသည္၊ အထူးသင့္ေလ်ာ္သည္´ဟု မဆုိအပ္ကုန္ၿပီ။
ေနယ်သည္ကား ၾကာျမင့္စြာ အားထုတ္ရေသာေၾကာင့္ ရံခါ မိမိ၏သီလကုိ ဆင္ျခင္မိ၏၊
ခြၽတ္ယြင္းသည္ကုိ ေတြ႕လွ်င္ ႏွလံုးမသာျဖစ္၏၊ ကုကၠဳစၥအားႀကီးေသာ
အခ်ိဳ႕သူမွာ ထုိအခုိက္၌ စင္ၾကယ္ေသာ္လဲ ေ႐ွးက လြန္က်ဴးမိသည္ကုိ သတိရ၍
စိတ္ပူပန္တတ္ေသး၏၊ မပယ္ေဖ်ာက္ႏုိင္လွ်င္ ထုိႏွလံုးမသာမႈ
စိတ္ပူပန္မႈေၾကာင့္ ၀ိပႆနာ ပ်က္တတ္၏၊ ႐ွည္ျမင့္စြာေသာ ကာလပတ္လံုးျဖစ္ေစ,
ကမၼ႒ာန္း၀င္သည္မွ စ၍ျုဖစ္ေစ သီလစင္ၾကယ္သည္ကို ေတြ႕ျမင္ရလွ်င္ကား
စိတ္ႏွလံုး႐ႊင္သာ ၀မ္းေျမာက္ျခင္း ျဖစ္တတ္၏၊ အားရေက်နပ္ျခင္း ပါေမာဇၨ,
ပီတိတုိ႔ ျဖစ္တတ္ကုန္၏၊ စိတ္ေအးခ်မ္းမႈ ပႆဒိၶျဖစ္တတ္၏၊ စိတ္ခ်မ္းသာမႈ သုခ
ျဖစ္တတ္၏၊ စိတ္ခ်မ္းသာျခင္းေၾကာင့္ သမာဓိ, ပညာတုိ႔ ထက္သန္စြာ
ျဖစ္တတ္ကုန္၏၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ေ႐ွးအဖုိ႔ ၾကာျမင့္စြာကျဖစ္ေစ,
ကမၼ႒ာန္း၀င္ေသာကာမွျဖစ္ေစ အစျပဳ၍ စင္ၾကယ္ေသာသီလသည္ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္အား
အထူးေက်းဇူးမ်ားေပ၏။
သမထ၏ ေက်းဇူးမ်ားပံု။ ။ယႆ ဟိ သမာဓိပိ (ပ) ဗဟူပကာရာ သမာပတိၱ။ (မ-႒-၁-၃၁၈)
ျမန္မာျပန္။ ။အၾကင္ေယာဂီအား ၀ိပႆနာသမာဓိလဲ ႏုေသး၏၊ ၀ိပႆနာပညာလဲ ႏုေသး၏၊
ထုိေယာဂီအား ႐ႈမွတ္မႈ ၀ိပႆနာကို ျဖစ္ေစ၍ အလြန္ၾကာျမင့္စြာ ထုိင္ေနလွ်င္
ကိုယ္ပင္ပန္း၏၊ ကိုယ္တြင္း၌ မီးထသကဲ့သုိ႔ ျဖစ္တတ္၏၊ (မီးေလာင္သကဲ့သို႔
တကိုယ္လံုး ပူတတ္သည္ဟူလုိ၊) လက္ကတီးၾကားတုိ႔မွ ေခြၽးမ်ားထြက္တတ္ကုန္၏။
(တကိုယ္လံုးမွလဲ ေခြၽးက်တတ္သည္ပင္၊) ဦးေခါင္းထက္မွ အခုိးအေငြ႕
ေထာင္းေထာင္းထေနသကဲ့သို႔ ျဖစ္တတ္၏၊ စိတ္သည္ မခ်ဳပ္တည္းႏုိင္ေအာင္
ပင္ပန္းတုန္လႈပ္တတ္၏၊ ထုိအခါ၌ ထုိေယာဂီသည္ တဖန္ စ်ာန္သမာပတ္ကို၀င္စား၍
ထိုကိုယ္စိတ္ပင္ပန္းမႈကို သိမ္ေမြ႕ႏူးညံ့ေစလ်က္ သက္သာၿငိမ္းေစၿပီးလွ်င္
႐ႈမွတ္မႈ ၀ိပႆနာကို တဖန္ ျဖစ္ေစျပန္၏၊ ထုိေယာဂီအား တဖန္ ၾကာျမင့္စြာ
႐ႈမွတ္လ်က္ ထုိင္ေနျပန္လွ်င္နည္းတူပင္ ကိုယ္စိတ္ပင္ပန္းျပန္၏၊
ထုိအခါထုိေယာဂီသည္ တဖန္စ်ာန္သမာပတ္ကုိ ၀င္စား၍ နည္းတူပင္ ျပဳရျပန္၏၊
သို႔ျဖစ္၍ စ်ာန္သမာပတ္သည္ ၀ိပႆနာအား ေက်းဇူးမ်ားေပ၏။
ဤအ႒ကထာ၌ မိန္႔ဆိုသည့္အတုိင္းပင္ ေ႐ွးအဖုိ႔က သမထစ်ာန္ကို ရၿပီးေသာ
ေနယ်ပုဂိၢဳလ္သည္ `ၾကာျမင့္စြာ ႐ႈမွတ္လ်က္ ေနျခင္းေၾကာင့္
ကိုယ္စိတ္ပင္ပန္းမႈ ျဖစ္ေပၚတုိင္း´ စ်ာန္ကို ၀င္စား၍ အပန္းေျပေစၿပီးလွ်င္
တဖန္ ႐ႈမွတ္ရေလသည္၊ ဤသို႔ ႐ႈမွတ္၍ ၀ိပႆနာ သမာဓိ, ပညာတို႔ကို
ရင့္က်က္ေစရ၏၊ သမာဓိ, ပညာရင့္ေသာကာလ၌ကား ကိုယ္စိတ္၏ ပင္ပန္းမႈ မ႐ွိၿပီ၊
တေန႔လံုး တညဥ့္လံုးေသာ္လဲ အစဥ္မျပတ္ တစပ္တည္း ႐ႈမွတ္ႏုိင္ေလ၏၊
ထုိ႔ေၾကာင့္ သမထစ်ာန္သည္လည္း ေနယ်ပုဂိၢဳလ္အား အထူးပင္ ေက်းဇူးမ်ားေပ၏။
ယခုအခါကာလ ၀ိပႆနာယာနိကေယာဂီတုိ႔သည္လည္း အထက္ပါအတုိင္း ကိုယ္စိတ္၏
ပင္ပန္းမႈကို အမ်ားအားျဖင့္ေတြ႕ရတတ္၏၊ ထုိအခါ စ်ာန္မ႐ွိေသာေၾကာင့္
႐ႈမွတ္ေနက် ႏိုင္နင္းေသာ မွတ္စဥ္အတုိင္းသာ ႐ႈမွတ္လ်က္
အပန္းေျဖေစၿပီးလွ်င္ ၀ိပႆနာရင့္သန္ျခင္းသို႔ ေရာက္ေစၾကရေလေတာ့သည္။
ဤသို႔ျဖစ္၍ ျပခဲ့သည့္အတုိင္း သီလ, သမထတုိ႔သည္
အထူးေက်းဇူးမ်ားၾကေသာေၾကာင့္ သာလွ်င္ `ေနယ်-အား သိကၡာ ၃-ပါးလံုး
သင့္ေလ်ာ္သည္´ ဟု ေနတိၱအ႒ကထာ၌ ဆုိေလသည္၊ ေ႐ွးအဖုိ႔ ႐ွည္ျမင့္စြာေသာ ကာလက
မုခ်ျပည့္စံုေစအပ္ေသာေၾကာင့္ ဆုိသည္ကား မဟုတ္ဟူ၍ ၿမဲၿမံစြာ မွတ္သားအပ္၏။
ထုိ႔ျပင္ ျပခဲ့ၿပီးေသာ သရဏာနိ ဥပါသကာကိုလဲ `ေသခါနီး၌ ႏွလံုးသြင္း
အားထုတ္၍ ေသာတာပန္ျဖစ္သြားေသာ `ေနယ်ပုဂိၢဳလ္´ဟူ၍သာ ဆုိထုိက္၏၊
မည္သူေဟာအပ္ေသာ မည္သည့္တရားကို နာၾကား၍ ေသာတာပန္ျဖစ္သည္ဟု
ပါဠိ,အ႒ကထာတုိ႔၌ မဆိုအပ္ေသာေၾကာင့္ `ဥဂၣဋိတၫူ, ၀ိပဥိၥတၫူ´ဟူ၍ကား
မဆုိႏုိင္သည္သာတည္း၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ `ေနယ်ပုဂိၢဳလ္တုိ႔မွာ ေ႐ွးအဖုိ႔က
ၾကာျမင့္စြာ သီလစင္ၾကယ္မွသာလွ်င္ မဂ္ဖုိလ္ကို ရႏုိင္သည္´ ဟု ဆုိေသာ
စကားမွာ ထင္ျမင္ခ်က္မွ်ျဖင့္ ဆုိအပ္ေသာ စကားသာတည္း။
ယခုဘ၀တြင္ မဂ္ဖိုလ္သို႔ မေရာက္ႏိုင္ေသာ သူအားေသာ္လဲ ေ႐ွးအဖုိ႔က
သီလမစင္ၾကယ္ပဲ ၀ိပႆနာဉာဏ္ အလံုးစံု ျဖစ္ႏုိင္ေသး၏၊ ျဖစ္ႏုိင္ပံုကို
တမၺဒါဌိက၏ ၀တၳဳျဖင့္ သိအပ္၏။
လူသတ္ဗိုလ္ႀကီးႏွင့္ အႏုေလာမဉာဏ္။ ။ရာဇႃဂိဳဟ္ႃမိဳ႕၌ ႏႈတ္ခမ္းေမြး
နီေသာေၾကာင့္ တမၺဒါဌိကဟု တြင္ေသာသူကို ဘုရင္မင္းျမတ္က ခုိးသူသတ္
ဗိုလ္မႉးအျဖစ္ ခန္႔ထား၏၊ ဖမ္းဆီး၍ရေသာ ဓားျမ သူခိုး လူဆုိးဟူသမွ်ကို
တမၺဒါဌိကအား သတ္ေစ၏၊ ေန႔စဥ္ေန႔တုိင္း တေယာက္, ႏွစ္ေယာက္, သံုးေယာက္
စသည္ကို သတ္ျဖတ္လ်က္ တမၺဒါဌိကသည္ ၅၅-ႏွစ္ပတ္လံုး မင္းမႈထမ္းေန၏၊
၅၅-ႏွစ္ၾကာေသာအခါ ထုိရာထူးမွ ႏႈတ္ထြက္ရ၏၊ ႏႈတ္ထြက္ေသာေန႔မွာပင္
ခိုးသူသတ္ဗိုလ္မႉး ျဖစ္စဥ္က သံုးေဆာင္ခြင့္မရေသာအရာတုိ႔ကုိ
သံုးေဆာင္လုိေသာေၾကာင့္ ႏြားႏို႔ႏွင့္ေရာေသာ ယာဂုကို က်ိဳေစ၏၊ နံ႔သာျဖင့္
လိမ္းက်ံ၏၊ ျမတ္ေလးပန္းကိုပန္၏၊ အသစ္စက္စက္ အ၀တ္မ်ားကို ၀တ္ဆင္၏၊ ထုိသို႔
ခ်ယ္လွယ္ျပဳျပင္ၿပီးလွ်င္ ႏြားႏို႔ယာဂုကုိေသာက္ရန္
အဆင္သင့္ထုိင္လ်က္႐ွိ၏၊ ထုိအခါမွာ အ႐ွင္သာရိပုၾတာသည္
သနားေတာ္မူေသာေၾကာင့္ ဆြမ္းရပ္ေတာ္မူေလ၏၊ တမၺဒါဌိကသည္ မေထရ္ကုိ ျမင္လွ်င္
၀မ္းေျမာက္လ်က္ ပင့္ေလ်ာက္၍ ထုိင္ေနေစၿပီးလွ်င္ မိမိစားေသာက္မည့္ ယာဂုကို
ဆက္ကပ္၏၊ ယာဂုဘုဥ္းေပးၿပီးလွ်င္ အ႐ွင္သာရိပုၾတာက အႏုေမာဒနာတရားေဟာ၏၊
၅၅-ႏွစ္ပတ္လံုး ျပဳခဲ့ေသာ မေကာင္းမႈကို သတိရ၍ တမၺဒါဌိကမွာ
စိတ္မၿငိမ္မသက္ပဲ ႐ွိေန၏။
ထုိအခါ အ႐ွင္သာရိပုၾတာက သိေတာ္မူ၍ ဒါယကာ-ထုိမေကာင္းမႈေတြကုိ
သင့္အလုိအတုိင္း ျပဳသေလာ၊ သို႔မဟုတ္ သူတပါးက ခုိင္း၍ ျပဳသေလာဟု ေမး၏၊
ဘုရင္မင္းျမတ္က ခုိင္း၍ ျပဳရပါသည္ဟု ေလွ်ာက္ေသာအခါ ဒါယကာသို႔ျဖစ္လွ်င္
သင္၏ မေကာင္းမႈ ဟုတ္ပါမည္ေလာဟု ေမးေတာ္မူ၏၊ ထုိအခါ တမၺဒါဌိကသည္
ဘုရင္မင္းျမတ္၏ မေကာင္းမႈ ခ်ည္သားတည္း၊ ငါ့မွာ မေကာင္းမႈ မ႐ွိဟု
ေအာက္ေမ့ၿပီးလွ်င္ စိတ္ေအးခ်မ္းစြာႏွင့္ တရားနာႏိုင္ ႏွလံုးသြင္းႏိုင္၍
အႏုေလာမခႏိၲေခၚေသာ သခၤါ႐ုေပကၡာဉာဏ္သို႔ ေရာက္သြားေလ၏။
ေသာ ေထေရ အႏုေမာဒနံ ကေထေႏၲ ဧကဂၢစိေတၱာ ဟုတြာ ဓမံၼ သုဏေႏၲာ ေသာတာပတိၱ မဂၢႆ
ၾသရေတာ အႏုေလာမိကံ ခႏၲႎ နိဗၺေတၱသိ။ (ဓမၼပဒ -႒-၁-၄၀၇)
ေထေရ၊ အ႐ွင္သာရိပုၾတာမေထရ္သည္။ အႏုေမာဒနံ ကေထေႏၲ၊ အႏုေမာဒနာတရားကုိ
ေဟာေတာ္မူစဥ္။ ေသာ၊ ထုိတမၺဒါဌိကသည္။ ဧကဂၢစိေတၱာ ဟုတြာ၊ တည္ၾကည္ေသာ
စိတ္႐ွိသည္ျဖစ္၍။ ဓမံၼသုဏေႏၲာ၊ တရားကုိ နာလ်က္။ ေသာတာပတိၱမဂၢႆ ၾသရေတာ၊
ေသာတာ ပတိၱမဂ္၏ ဤမွာဘက္ေအာက္ဘက္၌။ အႏုေလာမိကံ၊ မဂ္ဉာဏ္အား ေလ်ာ္ေသာ။
ခႏၲႎ၊ သခၤါ႐ုေပကၡာဉာဏ္ကို။ နိဗၺေတၱသိ၊ ျဖစ္ေစၿပီ။ (၀ိပႆနာဉာဏ္ သာမန္ကိုလဲ
အႏုေလာမိက ခႏိၲဟု ေခၚႏုိင္၏၊ သို႔ေသာ္လဲ ဤ၌ ေသာတာပတိၱမဂၢႆ ၾသရေတာဟု
ဆုိေသာေၾကာင့္ မဂ္ႏွင့္နီးကပ္ေသာ သခၤါ႐ုေပကၡာကုိသာ ယူသင့္ေပသည္)။
တရားေဟာၿပီး၍ ႂကြသြားေတာ္မူေသာ အ႐ွင္သာရိပုၾတာကို လုိက္၍ ပုိ႔ၿပီးေနာက္
အျပန္တြင္ ရန္ႃငဳိး႐ွိေသာ ဘီလူးမက ႏြားမေယာင္ေဆာင္၍ ေ၀ွ႕သတ္ေသာေၾကာင့္
တမၺဒါဌိကသည္ ေသ၍ တုသိတာနတ္ျပည္၌ ျဖစ္ေလ၏၊ ထုိအခါ တရားသဘင္၌ ရဟန္းတုိ႔သည္
ဤသို႔ ေဆြးေႏြးေျပာဆုိၾက၏၊ `တမၺဒါဌိကသည္ ၅၅-ႏွစ္ပတ္လံုး
အလြန္ၾကမ္းၾကဳတ္ေသာ အမႈကုိျပဳ၏၊ ယေန႔ပင္ ထုိအမႈမွ လြတ္၏၊ ယေန႔ပင္
အ႐ွင္သာရိပုၾတာအား ဆြမ္းလႉ၏၊ ယေန႔ပင္ ေသ႐ွာေလၿပီ၊ အဘယ္မွာ ျဖစ္႐ွာေလသည္
မသိ´ ဟု ဆုိၾကကုန္၏၊ ထုိစကားႏွင့္ စပ္၍ ျမတ္စြာဘုရားက ေအာက္ပါ ဂါထာကုိ
ေဟာေတာ္မူ၏။
သုဘာသိတံ သုဏိတြာန၊ နဂေရ ေစာရဃာတေကာ။
အႏုေလာမခႏႎၲ လဒၶါန၊ ေမာဒတိ တိဒိ၀ံ ဂေတာ။ (ဓမၼပဒ-႒-၁-၄၀၇)
နဂေရ၊ ရာဇႃဂဳိဟ္ႃမိဳ႕၌။ ေစာရဃာတေကာ၊ ခုိးသူသတ္ဗိုလ္ႀကီး တမၺဒါဌိကသည္။
သုဘာသိတံ၊ အ႐ွင္သာရိပုၾတာ ေကာင္းစြာ ေဟာအပ္ေသာ တရားစကားကို။ သုဏိတြာန၊
နာၾကားရ၍။ အႏုေလာမခႏႎၲ၊ မဂ္ဉာဏ္အားေလ်ာ္ေသာ သခၤါ႐ုေပကၡာဉာဏ္ကို။ လဒၶါန၊
ရၿပီး၍။ တိဒိ၀ံ ဂေတာ၊ နတ္ျပည္သို႔ ေရာက္လ်က္၊ ေမာဒတိ၊ ၀မ္းေျမာက္ရေလ၏။
ထုိအခါ ရဟန္းတုိ႔က မေက်နပ္၍ `အ႐ွင္ဘုရား-သူျပဳအပ္ေသာ အကုသိုလ္က
အလြန္ႀကီးမားပါသည္၊ အႏုေမာဒနာတရားက အာမႀကီးလွပါ၊ ဤမွ်ေလာက္ျဖင့္
ဉာဏ္အထူးကို အဘယ့္ေၾကာင့္ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါသနည္း´ ဟု ေမးေလွ်ာက္ၾကျပန္၏၊
ထုိအခါ ျမတ္စြာဘုရားက `ရဟန္းတုိ႔-ငါဘုရား၏ တရားေတာ္ကို နည္းသည္,
မ်ားသည္ဟု စံခ်ိန္မထုိးၾကေလႏွင့္၊ တခြန္းတည္းပင္ ျဖစ္ေသာလဲ
အကိ်ဳးစီးပြါးႏွင့္ဆုိင္ေသာ စကားသည္ ျမင့္ျမတ္သည္သာ´ ဟု
မိန္႔ေတာ္မူၿပီးလွ်င္ ေအာက္ပါဂါထာကုိ ေဟာေတာ္မူ၏။
သဟႆ မပိ ေစ ၀ါစာ၊ အနတၳပဒသံဟိတာ။
ဧကံ အတၳပဒံ ေသေယ်ာ၊ ယံ သုတြာ ဥပသမၼတိ။ (ဓမၼပဒ-၁၀၀)
အနတၳပဒသံဟိတာ၊ အကိ်ဳးကို မျပတတ္ေသာ ပုဒ္တို႔ျဖင့္ ဖြဲ႕စပ္ဆုိ အပ္ေသာ။
၀ါစာ၊ စကားသည္။ သဟႆံ ေစပိ၊ တေထာင္ ႏွစ္ေထာင္စသည္ ေထာင္သခၤ်ာ
အပိုင္းအျခားအားျဖင့္ မ်ားျပားေစကာမူ။ ပါပိကာ ဧ၀၊ ယုတ္ညံ့သည္သာတည္း။ ယံ၊
အၾကင္ပုဒ္ကို။ သုတြာ၊ ၾကားနာရ၍။ ဥပသမၼတိ၊ ကိေလသာၿငိမ္း၏။ တာဒိသံ၊
ထုိသို႔သေဘာ႐ွိေသာ။ အတၳပဒံ၊ ခႏၶာ, အာယတန, ဓာတ္, သတိပ႒ာန္စေသာအက်ိဳးကို
ျပတတ္ေသာပုဒ္သည္။ ဧကံပိ၊ တခြန္းတည္း, တပုဒ္တည္းပင္ ျဖစ္ေသာ္လဲ။ ေသေယ်ာ၊
ျမင့္ျမတ္ေပ၏။
ဤတမၺဒါဌိကသည္ကား မ်က္ေမွာက္ဘ၀၌ မဂ္ဖုိလ္ကို မရေသာေၾကာင့္ ေနယ်ပုဂိၢဳလ္မွ်
မမည္ေသး၊ ဥဂၣဋိတၫူ, ၀ိပဥိၥတၫူဟု ဆုိရန္ကား အလွ်င္းပင္ မ႐ွိၿပီ၊
သို႔ပါလ်က္ ေ႐ွးအဖုိ႔ ၾကာျမင့္စြာက သီလစင္ၾကယ္ျခင္း မ႐ွိေသးပဲ
တမၺဒါဌိကအား ပဋိပဒါဉာဏဒႆန၀ိသုဒိၶ၏ ဆံုးခါနီးျဖစ္ေသာ သခၤါ႐ုေပကၡာဉာဏ္
ျဖစ္ေပၚသည္မွာ အဘယ့္ေၾကာင့္နည္းဟု စဥ္းစားရာ၏၊ လူတို႔၏ ေ႐ွးအဖုိ႔က
သီလပ်က္မႈသည္ အႏၲရာယ္ မျပဳတတ္ေသာေၾကာင့္ပင္ မဟုတ္ပါေလာ။
မ်က္ေမွာက္ဘ၀တြင္ မဂ္ဖိုလ္ကို မရျခင္းမွာကား အေၾကာင္း ၂-ပါး ႐ွိ၏၊ ထုိ
၂-ပါးတုိ႔တြင္ ပါပမိတၱတာ= ယုတ္ညံ့ေသာ မိတ္ေဆြကုိ မွီ၀ဲျခင္းတည္းဟူေသာ
အေၾကာင္းေၾကာင့္ အဇာတသတ္မင္း မဂ္ဖုိလ္ကို မရေလသည္၊ `အ႐ွင္ေဒ၀ဒတ္
စကားကိုနာခံ၍ ျပဳမိေသာ ပိတုဃာတက ကမၼႏၲရာယ္ေၾကာင့္ မဂ္ဖုိလ္ကုိ မရ´ဟူလုိ၊
အႏၲရာယ္႐ွိေသာသူအား မဂ္ဖိုလ္သာမဟုတ္ေသး ဥဒယဗၺယဉာဏ္မ်ားလဲ မျဖစ္ေပၚေတာ့
သည္သာတည္း။
က်င့္မႈေဟာမႈလုိ၍ တရားထူး မရ။ ။က်င့္မႈ ေဟာမႈလုိျခင္းဟူေသာ `ကိရိယ
ပရိဟာနိ´ေၾကာင့္ မဂ္ဖိုလ္မရသည္လဲ႐ွိ၏၊ မဇိၩမပဏၰာသ ကရႏၵကသုတ္၌ လာေသာ
ေပႆ-မည္ေသာသူသည္ ႏွလံုးသြင္း အားထုတ္မႈ လုိျခင္းေၾကာင့္ မဂ္ဖုိလ္ကို
မရေလသည္၊ ထုိသူသည္ အတၱႏၲပစေသာ ပုဂိၢဳလ္ ၄-မ်ိဳးတို႔ကို အက်ယ္ေ၀ဘန္၍ေဟာေသာ
တရားတုိ႔ကုိ အဆံုးတုိင္ေအာင္ နာလွ်င္ ေသာတာပန္ျဖစ္ထုိက္ပါလ်က္
တရားမဆံုးမီ ထသြားေသာေၾကာင့္ မဂ္ဖိုလ္မွ ဆံုး႐ံႈးေစရေခ်သည္၊ ယခုကာလ၌
မဂ္ဖုိလ္ကို ရထုိက္ေသာ သူတို႔တြင္ နည္းလမ္းမွန္ကို ရပါလ်က္
အလွ်င္းအားမထုတ္၍ ျဖစ္ေစ, အားထုတ္ခ်ိန္ မျပည့္စံု၍ျဖစ္ေစ မဂ္ဖိုလ္ကိုမရပဲ
တဘ၀ ဆံုးသြားရေသာ သူမ်ားမွာ ၎ေပႆ-မည္ေသာ သူကဲ့သို႔ပင္ `ကိရိယပရိဟာနိ=
ႏွလံုးသြင္းအားထုတ္မႈ လုိျခင္းေၾကာင့္ အက်ိဳး စီးပြါးမွ
ဆံုး႐ံႈးၾကရ႐ွာေလသည္။
ထုိ႔ျပင္- ဓနဥၥာနီပုဏၰားႀကီးအား ေသခါနီး၌ အ႐ွင္ သာရိပုၾတာက ၀ိပႆနာကုိ
မေဟာမူ၍ သမထကုိသာ ေဟာ၏၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ပုဏၰားႀကီးသည္ သမထစ်ာန္ကိုပြါးေစ၍
ေသေလလွ်င္ျဗဟၼာ့ျပည္သို႔ ေရာက္ေလ၏၊ အကယ္၍ ၀ိပႆနာကို ေဟာခဲ့ပါလွ်င္
ပုဏၰားႀကီးသည္ လူ႕ဘ၀၌ပင္ မဂ္ဖုိလ္ကုိ ရေလရာ၏၊ သို႔ျဖစ္၍ ဤဓနဥၥာနီ၏
မဂ္ဖိုလ္ကုိ မရျခင္းမွာ ေဟာေျပာမႈ လုိျခင္းေၾကာင့္ပင္တည္း၊
ထုိ႔ေၾကာင့္ပင္ ျမတ္စြာဘုရားက အ႐ွင္သာရိပုၾတာအား အျပစ္တင္ၿပီး
ျဗဟၼာ့ျပည္သို႔ လုိက္၍ တရားေဟာရန္ မိန္႔ေတာ္မူေလသည္၊
အ႐ွင္သာရိပုၾတာသည္လည္း ခ်က္ျခင္းႂကြသြား၍ တရားေဟာရျပန္ေလသည္၊ ထုိအခါမွစ၍
အ႐ွင္သာရိပုၾတာသည္ တရားေဟာလွ်င္ သစၥာေလးပါးႏွင့္ မကင္းမူ၍သာ
ေဟာေတာ္မူသတတ္၊ ယခုကာလ၌ မဂ္ဖိုလ္ကို ရထုိက္သူျဖစ္ပါလ်က္ ၀ိပႆနာ
နည္းမွန္ကို မရေသာေၾကာင့္ မဂ္ဖိုလ္မမွီး အခ်ည္းႏွီး ဘ၀ဆံုးသြားရသူမ်ားမွာ
ဤဓနဥၥာနီကဲ့သို႔ပင္ `ကိရိယပရိဟာနိ=ေဟာေျပာမႈ လုိျခင္း´ေၾကာင့္
အက်ိဳးစီးပြါးမွ ဆံုး႐ံႈးၾကရ႐ွာေလသည္။
တမၺဒါဌိက၏ မဂ္ဖိုလ္မရျခင္းမွာ ႏွလံုးသြင္း အားထုတ္မႈ လုိျခင္းတည္းဟူေသာ
`ကိရိယပရိဟာနိ´ေၾကာင့္သာလွ်င္တည္း၊ သခၤါ႐ုေပကၡာဉာဏ္တုိင္ေအာင္
ေရာက္သည္ကုိ ေထာက္ဆ၍ `ေဟာေျပာမႈလဲ မလုိပါ၊ ပါပမိတၱႏွင့္ စပ္၍ျဖစ္ေသာ
အႏၲရာယ္လဲ မ႐ွိ´ ဟု သိအပ္၏။
ဤမွ်ေလာက္ေသာ ၀တၳဳသာဓကျဖင့္ ပစိၧမဘ၀ိက, ဥဂၣဋိတၫူ, ၀ိပဥိၥတၫူ
ပုဂိၢဳလ္ဟုတ္ျခင္း, မဟုတ္ျခင္း တုိ႔သည္ အေၾကာင္းမွန္ မဟုတ္ကုန္၊
ေ႐ွးအဖို႔က သီလ မစင္ၾကယ္ျခင္းမွာ ရဟန္းတုိ႔အားသာ အႏၲရာယ္ျဖစ္၍ လူတို႔အား
အႏၲရာယ္မျဖစ္ဟူေသာ ဤအခ်က္သည္သာလွ်င္ အေၾကာင္းမွန္ဟု
ဆံုးျဖတ္ႏုိင္ေလာက္ေပၿပီ၊ သို႔ေသာ္လည္း သီလ၀ိသုဒိၶမ႐ွိလွ်င္ ၀ိပႆနာဉာဏ္,
မဂ္ဉာဏ္ကို မျဖစ္ႏုိင္ရာေသာေၾကာင့္ သႏၲတိအမတ္ႀကီးစသည္တုိ႔၏
သီလ၀ိသုဒိၶျဖစ္ပံုကို ဤသို႔မွတ္အပ္၏။
တရားနာခါနီးမွာ ျဖစ္ေစ တရားနာစဥ္မွာ ျဖစ္ေစ မိမိတုိ႔ ျပဳလုပ္ၿမဲျဖစ္ေသာ
မေကာင္းမႈမ်ိဳးကို မျပဳလုပ္ေတာ့ပါဘူးဟု ႀကံစည္ဆံုးျဖတ္ျခင္း ျဖစ္ခဲ့ပါမူ
ထုိႀကံစည္ ဆံုးျဖတ္မႈျဖင့္ပင္ သီလ၀ိသုဒိၶ ၿပီးသည္ဟု မွတ္အပ္၏၊
ႀကံစည္ဆံုးျဖတ္မႈ မ႐ွိခဲ့ပါမူကား ႐ႈမွတ္မႈ ဘာ၀နာ စိတၱဳပၸါဒ္ျဖင့္
သီလ၀ိသုဒိၶၿပီးသည္ ဟူ၍သာ ဆုိရန္ ႐ွိေတာ့ေပသည္။´ (၀ိနယ၀ိနိစၧယသဂၤဟက်မ္းမွ)
သီလကၡန္ပါဠိေတာ္၊ ေသာဏဒ႑သုတ္တြင္ --
`ပုဏၰား ပညာကို သီလျဖင့္ ေဆးေၾကာရ၏၊ သီလကို ပညာျဖင့္ ေဆးေၾကာရ၏။ အႀကင္
ပုဂၢိဳလ္၌ သီလရွိ၏၊ ထိုပုဂၢိဳလ္၌ ပညာရွိ၏။ အႀကင္ပုဂၢိဳလ္၌ ပညာရွိ၏၊
ထိုပုဂၢိဳလ္၌ သီလရွိ၏။ သီလရွိေသာသူအား ပညာရွိ၏၊ ပညာရွိေသာ သူအား သီလရွိ၏၊
သီလႏွင့္ ပညာကို ေလာက၌ အျမတ္ဆံုးဟု ဆိုအပ္၏။ ပုဏၰား လက္ (တစ္ဖက္) ျဖင့္
လက္ (တစ္ဖက္) ကို ေဆးေၾကာရာသကဲ့သို႔ လည္းေကာင္း၊ ေျခ (တစ္ဖက္) ျဖင့္ ေျခ
(တစ္ဖက္) ကို ေဆးေၾကာရာသကဲ့သို႔ လည္းေကာင္း ပုဏၰား ဤအတူပင္ ပညာကို
သီလျဖင့္ ေဆးေၾကာရ၏၊ သီလကို ပညာျဖင့္ ေဆးေၾကာရ၏။ အႀကင္ ပုဂၢိဳလ္၌ သီလ
ရွိ၏၊ ထိုပုဂၢိဳလ္၌ ပညာ ရွိ၏။ အႀကင္ ပုဂၢိဳလ္၌ ပညာရွိ၏၊ ထိုပုဂၢိဳလ္၌
သီလရွိ၏။ သီလရွိေသာ သူအား ပညာရွိ၏၊ ပညာရွိေသာ သူအား သီလရွိ၏၊ သီလႏွင့္
ပညာကို ေလာက၌ အျမတ္ဆံုးဟု ဆိုအပ္၏။´-ဟု ေဟာေျပာခ်က္ရွိ၏။
ထိုပါဠိေတာ္၏ အဖြင့္အ႒ကထာတြင္ -`ပညာကို သီလျဖင့္ ေဆးေၾကာရ၏၊ သီလကို
ပညာျဖင့္ ေဆးေၾကာရ၏။´ ဟူေသာအပိုဒ္ကို ဖြင့္ရာ၌ `အဘယ္သို႔လွ်င္ သီလျဖင့္
ပညာကို ေဆးေၾကာႏိုင္ပါသနည္း။ အၾကင္ပုထုဇဥ္ပုဂၢိဳလ္၏ သီလသည္
အႏွစ္ေျခာက္ဆယ္, အႏွစ္ရွစ္ဆယ္တို႔ပတ္လံုး မက်ိဳးမျပတ္တည္၏။ ထိုပုထုဇဥ္သည္
ေသခါနီးအခါ၌လည္း ကိေလသာအားလံုးတို႔ကို ပယ္သတ္၍ သီလျဖင့္ ပညာကို ေဆးေၾကာ၍
အရဟတၱဖိုလ္ကို ယူႏိုင္၏။ အဘယ္ပုဂၢိဳလ္ကဲ့သို႔နည္းဟူမူကား--
ကႏၵရသာလပရိ၀ုဏ္၌ေနေသာ ၀ါေတာ္ေျခာက္ဆယ္ရၿပီးေသာ မဟာေထရ္ကဲ့သို႔တည္း။
(အက်ယ္ဆိုရလွ်င္ မေထရ္သည္ ေသရာေညာင္ေစာင္း၌ လဲေလ်ာင္း၍
အားႀကီးေသာေ၀ဒနာေၾကာင့္ ၿငီးတြားေနစဥ္ တိႆမည္ေသာ မဟာရာဇာသည္ `မေထရ္ကို
ဖူးျမင္အံ့´ဟု ႀကံ၍ ေက်ာင္းသို႔သြားကာ ပရိ၀ုဏ္တံခါး၌ ရပ္တည္၍
ထိုညည္းသံကို ၾကားရလွ်င္ `ဤအသံကား အဘယ္သူ၏ အသံနည္း´ဟု ေမးေလ၏။ `မေထရ္၏
ညည္းသံပါ။´ဟု ေျပာၾကားကုန္လတ္ေသာ္ `ရဟန္းအျဖစ္အားျဖင့္
၀ါေတာ္ေျခာက္ဆယ္ရၿပီး ျဖစ္ပါလ်က္ ေ၀ဒနာကို သိမ္းဆည္းေၾကာင္း
ကမၼ႒ာန္းကိုမွ်လည္း မျပဳအပ္ေသး၊ ယခုအခါ၌ ထိုမေထရ္ကို ရွိမခိုးေတာ့အံ့´ဟု
ေျပာဆို၍ ျပန္လွည့္ကာ မဟာေဗာဓိကို ရွိခိုးျခင္းငွါ သြားေလ၏။
ထိုအခါတြင္ အလုပ္အေကၽြးရဟန္းငယ္သည္ `အရွင္ဘုရား တပည့္ေတာ္တို႔ကို
အဘယ္ေၾကာင့္ အရွက္ရေစပါကုန္သနည္း၊ သဒၶါတရားေကာင္းေသာ မင္းေသာ္မွလည္း
အရွင္ဘုရားတို႔၏ ညည္းသံကို ၾကားရျခင္းေၾကာင့္ ျပန္သြားပါၿပီ´ဟု မေထရ္ကို
ေလွ်ာက္ထားေလ၏။
`ထိုသို႔ျဖစ္လွ်င္ ငါ့အား တရားႏွလံုးသြင္းခြင့္ကို ျပဳၾကကုန္ေလာ့´ဟု
ေျပာဆို၍ ေ၀ဒနာကို ခြါကာ အရဟတၱဖိုလ္သို႔ ေရာက္၍ `ငါ့ရွင္၊ လိုက္သြားေလာ့၊
ယခုအခါ မဟာရာဇာကို ငါတို႔ကို ရွိခိုးေစေလာ့´ ဟု ရဟန္းငယ္အား အမွတ္သညာ
ေပးေလ၏။
ရဟန္းငယ္သည္ လိုက္သြားၿပီးလွ်င္ `ယခုအခါ မေထရ္ကို ရွိခိုးကုန္ေတာ့တဲ့´ဟု
ေျပာဆိုေလ၏။ တိႆဘုရင္သည္ မိေက်ာင္းကဲ့သို႔ ၀မ္းလ်ားေမွာက္ကာ မေထရ္ကို
ရွိခိုးလ်က္ `တပည့္ေတာ္သည္ အရွင္ဘုရား၏ ရဟႏၲာ၏အျဖစ္ကို
ရွိခိုးသည္မဟုတ္ပါ၊ ပုထုဇဥ္အျဖစ္၌တည္၍ ေစာင့္ေရွာက္အပ္ေသာ သီလကိုသာ
ရွိခိုးပါ၏´ ေျပာဆိုေလွ်ာက္ထားေလ၏။
ဤသို႔လွ်င္ သီလျဖင့္ ၀ိပႆနာစေသာ ပညာကို ေဆးေၾကာသည္ မည္၏။)
(အဘယ္သို႔လွ်င္ ပညာျဖင့္ သီလကို ေဆးေၾကာပါသနည္း။)
အၾကင္ပုဂၢိဳလ္၏ ကိုယ္တြင္း၌ ေစာင့္စည္းေၾကာင္း သီလမရွိ၊ ထိုသို႔
သီလသံ၀ရပင္ မရွိပါေသာ္လည္း ဥဂၣတိတညဴပုဂၢိဳလ္၏ အျဖစ္ေၾကာင့္ ေလးပါဒရွိေသာ
ဂါထာ၏အဆံုး၌ ၀ိပႆနာပညာျဖင့္ သီလကို ေဆးေၾကာ၍ ပဋိသမၻိဒါတို႔ႏွင့္တကြ
အရတၱဖိုလ္သို႔ ေရာက္ႏိုင္၏။ ဤပုဂၢိဳလ္သည္ ပညာျဖင့္ သီလကို ေဆးေၾကာသည္
မည္၏။ အဘယ္သူကဲ့သို႔နည္းဟူမူကား-- သႏၲတိအမတ္ႀကီးကဲ့သို႔တည္း။ (ဒီ-႒၊၁၊
၂၆၀)
`အထက္ပါ အ႒ကထာဖြင့္ဆိုခ်က္အရ လယ္တီဆရာေတာ္ႀကီး၏ --`ေလးမ်ိဳးေသာ
ပုဂၢိဳလ္တို႔တြင္ ဥဂၣါဋိတညဴပုဂၢိဳလ္မ်ိဳး,
၀ိပဥၥိတညဴပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးတို႔ုသည္ ၀ိသာခါ, အနာထပိဏ္ တို႔ကဲ့သို႔
တရားေဒသနာကို ၾကားနာကာမၽွျဖင့္ပင္ ေသာတာပတၱိဉာဏ္ စသည္ကို ရႏိုင္ၾကကုန္၏၊
သီလ၀ိသုဒၶိ, စိတၱ၀ိသုဒၶိ အစ႐ွိေသာ ပဋိပတ္က်င့္စဥ္မ်ားကို ေ႐ွးအဖို႔၌
က်င့္ၾကသည္မ႐ွိကုန္ၿပီ၊ ခပ္သိမ္းေသာ နတ္ျဗဟၼာတို႔ ကၽြတ္ၾကရာ၌လည္း ဤနည္းတူ
သိၾကေလ။´ ဟူေသာ ေရးသားခ်က္သည္ က်မ္းဂန္လြတ္ မိမိ၏ထင္ျမင္ခ်က္သက္သက္ျဖင့္
ေရးသားျခင္းမဟုတ္ဟု မွတ္ပါေလ။´
မည္သို႔ပင္ျဖစ္ေစ သီလကို စင္ၾကယ္ႏိုင္သမွ် စင္ၾကယ္ေအာင္ႀကိဳးစား၍
အားထုတ္ပါမွ သမာဓိရလြယ္ကာ ပညာစခန္းသို႔ တက္လွမ္းဖို႔
လြယ္ကူႏိုင္မည္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ မဟာနာမ္ သာကီ၀င္-စသည္တို႔၏ အျဖစ္မ်ိဳးႏွင့္
ခ်ိန္ထိုးႏိႈင္းယွဥ္ကာ ကိုယ္က်င့္သီလကို အေလးမထားပဲ အားမထုတ္သင့္သလို၊
မိမိ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္းအလုပ္က မုဆိုးတံငါ-စသည့္ အလုပ္မ်ိဳးျဖစ္သျဖင့္
သီလမစင္ၾကယ္ႏိုင္သည့္တိုင္ သမာဓိ ပညာအရာမွာ အထံုပါႏိုင္ရန္
ႀကိဳးစားအားထုတ္သင့္သည္ဟု အႀကံျပဳလိုပါသည္။
အရွင္ေကာ၀ိဒ (ေယာ)

ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါး

ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါးတြင္ အသညသတ္ျဗဟၼာမ်ားႏွင့္ အ႐ူပျဗဟၼာမ်ား ပါ၀င္ေၾကာင္းမွတ္သား နာၾကားရပါသည္။ အ႐ူပဘံုတြင္ ေသာတာပတၱိမဂ္ပုဂၢိဳလ္မွအပ က်န္အရိယာ၇-ေယာက္တို႔ ျဖစ္ႏိုင္ေၾကာင္းလည္း သိရပါသည္။ ဤသို႔ဆိုလွ်င္အ႐ူပျဗဟၼာမ်ားသည္ ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါးစာရင္း တြင္ ၀င္သင့္မ၀င္သင့္ စဥ္းစားဖြယ္ျဖစ္လာပါသည္။ အရိယာပုဂၢိဳလ္မ်ား အေနျဖင့္လည္း အယူမွား မရွိေတာ့ေသာေၾကာင့္႐ုပ္တရားတမ်ိဳးတည္းကို ၿငီးေငြ႔မႈဟူေသာ အယူမွားေၾကာင့္ ျဖစ္သည္အ႐ူပဘံုတြင္ ဆက္လက္ျဖစ္တည္သင့္မသင့္ပါ စဥ္းစားမိပါသည္။ကၽြန္ေတာ့္ဘာသာ စဥ္းစားမိၿပီး အေျဖမရွာႏိုင္သည့္ အထက္ပါႏွစ္ခ်က္ကိုပရိယတၱိ ပညာရွင္မ်ားက ေျဖၾကားၾကမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္လ်က္…။
ေမာင္ေကာင္းစံ (ေတာင္ႀကီး)
ဤ၌ ရပ္ျပစ္-ဟူေသာ စကားလံုးအသံုးအႏႈန္းေၾကာင့္ သံသယ၀င္ျခင္းျဖစ္၏။၎ရပ္ျပစ္-ဟူေသာ စကားလံုးသည္ အကၡဏ-ဟူေသာစကားလံုးကို ဘာသာျပန္ဆိုထားျခင္းျဖစ္၏။ သာသာျပန္ဆိုရာ၌လည္း တိုက္႐ိုက္ဘာသာျပန္ မဟုတ္။တိုက္႐ိုက္ဘာသာျပန္လွ်င္ အခြင့္ေကာင္း (အခ်ိန္အခါကာလေကာင္း)မဟုတ္-ဟူေသာအနက္ထြက္၏။ ဘာအတြက္ အခြင့္ေကာင္းမဟုတ္သနည္း? ေလာကီစီပြားခ်မ္းသာအတြက္အခြင့္ေကာင္းမဟုတ္ျခင္းေလာ -ဟူမူ ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္သံုးရန္
အခြင့္ေကာင္းမဟုတ္ျခင္းကို ဆိုလို၏။အဂုၤတၱိဳရ္ပါဠိေတာ္၊ အ႒ကနိပါတ္၊ ဂဟပတိ၀ဂ္တြင္ ၎အကၡဏသုတ္ ပါရွိ၏။
ဘုရားရွင္ ဤသို႔ အစခ်ီကာ ေဟာျပေတာ္မူ၏။---`ရဟန္းတို႔ `ေလာကသည္ ျပဳအပ္ေသာ အခြင့္ရွိ၏၊ ေလာကသည္ ျပဳအပ္ေသာအခြင့္္ရွိ၏´ ဟု အၾကားအျမင္ မရွိေသာ ပုထုဇဥ္သည္ ေျပာဆို၏၊ ထုိပုထုဇဥ္သည္
အခြင့္ဟုတ္သည္ကို လည္းေကာင္း၊ အခြင့္မဟုတ္သည္ကို လည္းေကာင္း သိကားမသိရွိေလ။ ရဟန္းတို႔ ျမတ္ေသာ အက်င့္ကုိ က်င့္သံုးရန္ အခြင့္အခါ
မဟုတ္ျခင္းတို႔သည္ ဤရွစ္မ်ဳိးတို႔တည္း။အဘယ္ရွစ္မ်ဳိးတို႔နည္းဟူမူ - ရဟန္းတို႔ ပူေဇာ္အထူးကို ခံေတာ္မူထုိက္ေသာ၊(ပ) ျမတ္စြာဘုရားသည္လည္း ေလာက၌ ပြင့္ထြန္းေတာ္မူ၏၊ ကိေလသာမီးၿငိမ္းျခင္းကို ရြက္ေဆာင္တတ္ေသာ၊ ကိေလသာ ၿငိမ္းျခင္းကို ျပဳတတ္ေသာ၊ေလးပါးေသာ မဂ္ဉာဏ္သို႔ ေရာက္ေစတတ္ေသာ၊ ျမတ္စြာဘုရားတို႔သာ အျပားအားျဖင့္သိေစအပ္ေသာ (သစၥာေလးပါး) တရားကိုလည္း ေဟာၾကားေတာ္မူအပ္၏၊ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကားငရဲဘံု၌ ျဖစ္၏။ ရဟန္းတို႔ ဤသည္ကား ျမတ္ေသာ အက်င့္ကုိ က်င့္သံုးရန္ပဌမအခြင့္အခါ မဟုတ္ျခင္းတည္း။ (၁)ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား။ပ။ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား တိရစၧာန္မ်ဳိး၌ ျဖစ္၏။ပ။ (၂)ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား။ပ။ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား ၿပိတၱာဘံု၌ ျဖစ္၏။ပ။ (၃)
ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား။ပ။ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား တစ္ခုေသာ ရွည္ေသာအသက္ရွိေသာ (အသညသတ္) ျဗဟၼာ့ဘံု၌ ျဖစ္၏။ပ။ (၄)ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား။ပ။ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား အစြန္အဖ်ားက်ေသာဇနပုဒ္တို႔၌ ျဖစ္ရ၏၊ ထုိပုဂၢဳိလ္သည္လည္း အလြန္အသိဉာဏ္ နည္းပါးကုန္ေသာလူ႐ုိင္းမ်ဳိးတို႔၌ ျဖစ္ရ၏၊ ယင္းအရပ္တို႔၌ ရဟန္း ရဟန္းမိန္းမ ဥပါသကာဥပါသိကာမတို႔၏ ျဖစ္ျခင္းသည္ မရွိ။ပ။ (၅)ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား။ပ။ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား မဇၩိမေဒသတို႔၌ ျဖစ္၏၊ထုိပုဂၢဳိလ္သည္လည္း `ေပးလွဴအပ္ေသာ အလွဴ၏ အက်ဳိးသည္ မရွိ၊
ယဇ္ႀကီးပူေဇာ္မႈသည္ မရွိ၊ ယဇ္ငယ္ပူေဇာ္မႈသည္ မရွိ၊ ေကာင္းမႈမေကာင္းမႈတို႔၏ အက်ဳိး၀ိပါက္သည္ မရွိ၊ ဤေလာကသည္ မရွိ၊ တစ္ပါးေသာ ေလာကသည္မရွိ၊ အမိသည္ မရွိ၊ အဖသည္ မရွိ၊ ေသ၍ တစ္ဖန္ျဖစ္ေသာ သတၱ၀ါတို႔သည္မရွိကုန္၊ ဤေလာကကိုလည္းေကာင္း၊ တမလြန္ေလာက ကိုလည္းေကာင္း၊ကိုယ္တုိင္ထူးေသာ ဉာဏ္ျဖင့္ မ်က္ေမွာက္ ျပဳ၍ ေဟာၾကားႏိုင္ကုန္ေသာအညီအၫြတ္ ေကာင္းေသာ အက်င့္ကို က်င့္ၾကကုန္ေသာ သမဏျဗာဟၼဏတို႔မည္သည္ ေလာက၌မရွိကုန္ ဟု မွားေသာ အယူ(အျမင္)ရွိသူ ျဖစ္၏။ပ။ (၆)ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား။ပ။ ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား မဇၩိမေဒသတို႔၌ ျဖစ္၏၊ထုိပုဂၢဳိလ္သည္လည္း ပညာမရွိ၊ မိုက္မဲ၏၊ ဆြံ႕အ၏၊ ေကာင္းေသာ စကား,မေကာင္းေသာ စကား၏ အနက္ကို သိရန္ မစြမ္းႏိုင္။ ရဟန္းတို႔ ဤသည္ကား ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္သံုးရန္ သတၱမ အခြင့္အခါ မဟုတ္ျခင္းတည္း။ (၇)
ရဟန္းတို႔ ေနာက္တစ္မ်ဳိးကား ပူေဇာ္အထူးကို ခံေတာ္မူထုိက္ေသာ၊ (ပ)ျမတ္စြာဘုရားသည္ ေလာက၌ မပြင့္ေပၚ။ ကိေလသာမီး ၿငိမ္းျခင္းကိုရြက္ေဆာင္တတ္ေသာ၊ (ပ) (သစၥာေလးပါး) တရားကိုလည္း မေဟာၾကားအပ္၊ဤပုဂၢဳိလ္သည္ကား မဇၩိမေဒသတို႔၌ ျဖစ္၏၊ ထုိပုဂၢဳိလ္သည္လည္း ပညာရွိ၏၊မမိုက္မဲ၊ မဆြံ႕အ၊ ေကာင္းေသာ စကား, မေကာင္းေသာ စကား၏ အနက္ကိုသိရန္စြမ္းႏိုင္၏။ ရဟန္းတို႔ ဤသည္ကား ျမတ္ေသာ အက်င့္ကို က်င့္သံုးရန္ အ႒မအခြင့္အခါ မဟုတ္ျခင္းတည္း။ ရဟန္းတို႔ ျမတ္ေသာ အက်င့္ကုိ က်င့္သံုးရန္အခြင့္အခါ မဟုတ္ျခင္းတို႔သည္ ဤရွစ္မ်ဳိးတို႔တည္း။ (၈)(အက်ဥ္းခ်ဳပ္ေဆာင္ပုဒ္ကား `ဘုရားပြင့္ခါ၊ ပါယ္သံုးရြာႏွင့္၊ ဒီဃာယုနတ္၊ျဖစ္လတ္ပစၥန္၊ မိစၧာဉာဏ္ရွိ၊ ဉာဏ္မရွိသား၊ ဉာဏ္ရွိျငားလည္း၊ ဘုရားမျဖစ္၊က်မ္းဂန္လွစ္သည္၊ ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါး သ႐ုပ္တည္း´။)အထက္ပါ ပါဠိေတာ္ျမန္မာျပန္အတိုင္း အခြင့္အခါ (အခ်ိန္ကာလ) အထိမွတ္သားႏိုင္လွ်င္ သံသယျဖစ္စရာမရွိပါ။ ေရွးဆရာတို႔ကား ငရဲဘံု၊ၿပိတၱာဘံု-စသည္ျဖင့္ အရပ္ေဒသမ်ား မ်ားစြာပါ၀င္ေသာေၾကာင့္ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါး-ဟု နားလည္လြယ္ေအာင္ ေဟာေျပာ ေရးသားခဲ့ၾကဟန္ရွိ၏။သုိ႔ရာတြင္ ရပ္ျပစ္ရွစ္ပါး-ဟူ၍ ဆိုျခင္းေၾကာင့္ အျပစ္ရွိေသာအရပ္ရွစ္မ်ိဳး-ဟု နားလည္ၾကကာ ငရဲဘံု၊ ၿပိတၱာဘံု-စေသာ ဒုဂၢတိဘံုတို႔ကိုအျပစ္ရွိေသာအရပ္ -ဟု သေဘာက်နားလည္ႏိုင္ၾကေသာ္လည္း အ႐ူပဘံုစေသာ သုဂတိမ်ားပါ၀င္လာျခင္းကို နားမလည္ႏိုင္ျဖစ္ၾက၏။ (ထုိသို႔တြက္လွ်င္ ၅-မွ-၈နံပါတ္အထိ လူ႔ဘံုႏွင့္ ဆိုင္၏။)အမွန္မွာ ဘံုတြင္မကပဲ ထိုဘံု၌ ျဖစ္ျခင္းအထိ မွတ္ယူရမည္ျဖစ္၏။ ငရဲဘံု,တိရိစၧာန္ဘံု, ၿပိတၱာဘံုတို႔၌ ျဖစ္ေသာသူတို႔သည္ ဒုဂၢတိအဟိတ္ပုဂၢိဳလ္မ်ားျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ဘုရားရွင္ ပြင့္ေတာ္မူေသာ အခိုက္ႏွင့္ႀကံဳသည့္တိုင္၊တရားေတာ္ကို နာၾကားခြင့္ ရသည့္တိုင္ ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္သံုးခြင့္မရႏိုင္ၾကပါ။ အသညသတ္ႏွင့္ အ႐ူပျဗဟၼာမ်ားလည္း
ဘုရားရွင္ပြင့္ေတာ္မူရာကာလႏွင့္ ႀကံဳသည့္တိုင္ တရားနာခြင့္ မရသျဖင့္ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္သံုးခြင့္ မရၾကကုန္။ (အေလာင္းေတာ္ဘုရားျဖစ္ခါနီးမွ ကပ္၍ အ႐ူပေရာက္သြားၾကေသာ အာဠာရ၊ ဥဒက-ရေသ့တို႔၏ အျဖစ္ကိုသတိရပါ။)အထူးသတိျပဳရန္မွာ ဤသုတ္သည္ ပုထုဇဥ္မ်ားအတြက္သာ ရည္ၫႊန္း၏။ ေသာတာပန္စေသာအရိယာပုဂၢိဳလ္မ်ားကား ေနာက္ထပ္တရားေဒသနာ နာၾကားခြင့္ မရသည့္တိုင္က်င့္သံုးတတ္ၿပီးျဖစ္၍ ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္သံုးခြင့္မွမဆံုး႐ႈံးၾကကုန္။တနည္းအားျဖင့္ ဤအကၡဏသုတ္တြင္ ေလးနံပါတ္ အကၡဏအရ `အညတရံ ဒီဃာယုကံ ေဒ၀နိကာယံဥပပေႏၷာ ေဟာတိ´ `တစ္ခုေသာ ရွည္ေသာ အသက္ရွိေသာ (အသညသတ္) ျဗဟၼာ့ဘံု၌ျဖစ္၏´ဟူရာတြင္ `ဒီဃာယုက ေဒ၀နိကာယ= ရွည္ေသာ အသက္ရွိေသာ(အသက္တမ္းရွည္ၾကာေသာ) ျဗဟၼာဘံုအရ အသညသတ္ျဗဟၼာဘံုကို ယူရမည္ျဖစ္ေၾကာင္းအ႒ကထာဆရာ ဖြင့္ျပ၏။ (အညတရံ ေဒ၀နိကာယႏၲိ ဣဒံ အသညံ ေဒ၀နိကာယံ သႏၶာယ ၀ုတၱံ။)ထုိအ႒ကထာအလို အ႐ူပဘံု မပါ၀င္ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ ျမန္မာျပန္ ဆရာမ်ားကလည္းအသညသတ္ဘံုကိုသာ လက္သည္းကြင္းတြင္ထည့္၍ ဘာသာျပန္ျပၾက၏။ဒီဃနိကာယ္၊ သုတ္ပါေထယ်၊ သဂႌတိသုတ္အ႒ကထာတြင္ကား (အညတရႏၲိ အသညဘ၀ံ ၀ါအ႐ူပဘ၀ံ ၀ါ။) (တရားနာခြင့္ မရၾကေသာေၾကာင့္) အသညသတ္ေရာ အ႐ူပဘံုပါယူရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ဖြင့္ဆိုထား၏။ထူးျခားခ်က္မွာ ထိုသဂႌတိသုတ္တြင္ အသုရကာယ္ဘံုပါ ထည့္သြင္း၍ (ျမတ္ေသာအက်င့္ကို က်င့္ျခင္းငွါ အခြင့္မဟုတ္ေသာ) အကၡဏ ကိုးမ်ိဳး- ေဟာထား၏။အဂၤုတၱိဳရ္လာ အကၡဏသုတ္တြင္ကား အသုရကာယ္ဘံုကို ၿပိတၱာဘံု၌သြင္းယူရမည္ျဖစ္ေၾကာင္း အ႒ကထာ ဖြင့္ျပထား၏။ (ေပတၱိ၀ိသေယေန၀ အသုရကာေယာ
ဂဟိေတာတိ ေ၀ဒိတေဗၺာ။) ေ၀ေနယ်ဇၥၽာသယအားေလ်ာ္စြာ (၈-ပါးတစ္မ်ိဳး၊ကိုးပါးတစ္မ်ိဳး) ေဟာေတာ္မူသည္ဟု မွတ္သင့္ပါသည္။ ႐ွစ္မ်ိဳးေဟာရာ၌အသုရကာယ္ကို ၿပိတၱာဘံု၌ သြင္းယူေၾကာင္း၊ အ႐ူပဘံုကိုထည့္သြင္းယူၾကျခင္းမွာလည္း အမ်ားသေဘာက်ေသာ သမာန၀ါဒျဖစ္ေၾကာင္းမွတ္သားသင့္ ပါသည္။မွန္၏။ ဘုရားပြင့္ေနခိုက္ႏွင့္ ႀကံဳသည့္တိုင္ အ႐ူပဘံုသို႔ေရာက္ရွိသြားေသာ (ေရာက္ရွိေနေသာ) ပုထုဇဥ္ ပုဂၢိဳလ္သည္ မည္သို႔လွ်င္တရားနာခြင့္ ရႏိုင္ေတာ့မည္နည္း။ အသက္တမ္းလည္း ရွည္ၾကာလြန္းသျဖင့္ဘုရားရွင္ ပရိနိဗၺာန္မစံခင္ ထိုဘံုမွ စုေတကာ လူ႔ျပည္နတ္ျပည္တြင္ျဖစ္ဖို႔ရာလည္း ခဲယဥ္းလြန္း၏။ တရားမွနာခြင့္မရလွ်င္လည္း နည္းလမ္းတက်အားထုတ္ဖို႔၊ သစၥာသိဖို႔ မည္သို႔ ျဖစ္ႏိုင္ပါအံ့နည္း။ဒုတိယအခ်က္အေနျဖင့္ ေမးခြန္းရွင္သံသယျဖစ္သည္မွာ အ႐ူပဘံုသည္ သုဂတိဘံုျဖစ္ေသာ္လည္း အယူအဆမွားယြင္းမႈ တစ္စိတ္တစ္ေဒသ ပါ၀င္ေသာေၾကာင့္ေရာက္ရျခင္း ျဖစ္ရကား အျပည့္အ၀ မေကာင္းေသာသေဘာရွိ၏။ ထိုေၾကာင့္အရိယာပုဂၢိဳလ္မ်ား ျဖစ္သြားပါက ထိုဘံုမ်ားမွ အျခားပို၍ေကာင္းေသာဘံုမ်ားသို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ခြင့္ မရႏိုင္ဘူးလား- ဟူ၍ ျဖစ္၏။အ႐ူပဘံုသို႔ လူ႔ဘ၀စသည္မွ အ႐ူပစ်ာန္ကို ရရွိေသာ တိဟိတ္ပုထုဇဥ္ပုဂၢိဳလ္လည္းေရာက္ရွိႏိုင္ေသာေၾကာင့္ အ႐ူပဘံုတြင္ တိဟိတ္ပုထုဇဥ္လည္း ရွိ၏။ထိုပုဂၢိဳလ္သည္ တရားနာခြင့္ မရေသာေၾကာင့္ အ႐ူပဘံု၌ အရိယာျဖစ္ဖြယ္ မရွိ။
လူ႔ဘ၀စသည္မွ ေသာတာပတၱိဖိုလ္ကို ရရွိထားေသာသူသည္လည္း အ႐ူပဘံုသို႔ေရာက္ရွိႏိုင္၏။ ထိုပုဂၢိဳလ္ကား ထိုအ႐ူပဘံုသို႔ ေရာက္ၿပီးမွပင္ဆက္လက္႐ႈပြားႏိုင္သျဖင့္ တရားသားတက္ကာ အထက္မဂ္ဖိုလ္မ်ား ရရွိႏိုင္၏။
သို႔ေသာ္လည္း နတ္ျပည္ရွိနတ္မ်ား အနာဂါမ္ျဖစ္ခဲ့ေသာ္ကာမဂုဏ္အာ႐ံုေတာႀကီးျဖစ္ေသာ ထိုနတ္ျပည္တြင္ ၾကာရွည္မေနႏိုင္ၾကပဲသုဒၶါ၀ါသျဗဟၼာ့ ျပည္သို႔ ေျပာင္းေရႊ႕ၾကသကဲ့သို႔ အ႐ူပဘံုမွ သက္တမ္းမေစ့မီေျပာင္းေရႊ႕ဖြယ္ မရွိပါ။ဤ၌ `ဘံုေျပာင္းဘံုခြာ သံေပါက္´ကဗ်ာေလးကို ေဖာ္ျပပါမည္။
၁။ အပါယ္ဘံုမွ၊ စုတိက်၊ ကာမသေႏၶျဖစ္။
၂။ လူ႔ဘံု နတ္ဘံု၊ ကုသိုလ္ကုန္၊ ဘယ္ဘံုမဆိုျဖစ္။
၃။ သုဒၶါ၀ါသ၊ စုတိက်၊ သုဒၶအထက္ျဖစ္။
၄။ အသညသတ္၊ စုတိျပတ္၊ ေကာင္းျမတ္ကာမ ျဖစ္။
၅။ ႂကြင္းဘံု႐ူပ၊ ကံကုန္က၊ ပါယၾကည္၍ျဖစ္။
၆။ အ႐ူပမွ၊ ထက္ဘံုႂကြႏွင့္၊ ကာမသုဂတိ၊ ဘံုမိမိ၊ စြဲဘိသေႏၶျဖစ္။
၁။ အပါယ္ေလးဘံုမွ စုတိက်ေသာ သတၱ၀ါမ်ားသည္ ကာမတစ္ဆယ့္တစ္ဘံု၌ ျဖစ္ႏိုင္၏။
(စ်ာန္မရႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ျဗဟၼာ့ျပည္တို႔သို႔ မေရာက္ႏိုင္ၾကကုန္။)
၂။ လူ႔ဘံုႏွင့္ နတ္ျပည္ေျခာက္ထပ္မွ စုေတသူတို႔သည္ ၃၁-ဘံုအတြင္း
မည္သည့္ဘံုမွာ မဆို ကံအားေလ်ာ္စ်ာန္အားေလ်ာ္စြာ ျဖစ္ႏိုင္ၾကကုန္၏။
၃။ သုဒၶါ၀ါသဘံုတြင္ အနာဂါမ္ပုဂၢိဳလ္ႏွင့္ အရဟတၱမဂၢ႒ာန္၊ အရဟတၱဖလ႒ာန္
ပုဂၢိဳလ္မ်ားသာ ရွိေသာေၾကာင့္ ထိုဘံုမွ စုေတေသာ အနာဂါမ္ပုဂၢိဳလ္သည္
အထက္သုဒၶါ၀ါသဘံု ၌သာ ျဖစ္၏။
၄။ အသညသတ္ဘံုမွစုေတေသာ (သုဂတိအဟိတ္)ပုဂၢိဳလ္သည္ ကာမသုဂတိ ၇-ဘံု
တစ္ဘံုဘံုတြင္ ျဖစ္ႏိုင္၏။
၅။ သုဒၶါ၀ါသ ၅-ဘံုႏွင့္ အသညသတ္ဘံုမွတစ္ပါး ႂကြင္း႐ူပ ၁၄-ဘံုမွ စုေတေသာ
႐ူပျဗဟၼာမ်ားသည္ အပါယ္ေလးဘံုၾကဥ္ ၂၇-ဘံုတြင္ ျဖစ္ႏိုင္ၾက၏။
၆။ အ႐ူပဘံုမွ ျဗဟၼာမ်ားသည္ စုေတေသာအခါ မိမိဘံုတြင္လည္း ျပန္၍ျဖစ္ႏိုင္၏။
အထက္အ႐ူပဘံုသုိ႔လည္း ေျပာင္းႏိုင္၏။ ကာမသုဂတိ ၇-ဘံုတြင္လည္း ျဖစ္ႏိုင္၏။
သို႔ရာတြင္ အထက္ပါသံေပါက္လကၤာမွာ ပုထုဇဥ္ႏွင့္ အရိယာပုဂၢိဳလ္မ်ားေရာေႏွာျပထားျခင္းျဖစ္၏။ ျဗဟၼာျပည္ေရာက္ အရိယာမ်ားကား ကာမဘံုသို႔ျပန္မလာေတာ့ၿပီ။ ေသာတာပန္၊ သကဒါဂါမ္မ်ားပင္ ျဖစ္ေစကာကာမူ စ်ာနအနာဂါမ္(စ်ာန္ရေသာေၾကာင့္ ကာမဘံုသို႔ ျပန္မလာသူမ်ား) ဟု ေခၚ၏။ ထို႔ေၾကာင့္အ႐ူပဘံုမွ အရိယာမ်ား ထိုဘံု၌ ရဟႏၲာ မျဖစ္ခဲ့ေသာ္ အထက္ဘံု၌ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။ ႐ူပစ်ာန္ကို ျပန္လည္အားထုတ္မႈ မ႐ွိေသာေၾကာင့္႐ူပဘံုသို႔ကား မသြားေရာက္ႏိုင္ပါဟု မွတ္သားပါေလ။ဤမွ်ျဖင့္ ေမးခြန္းရွင္၏ သံသယမ်ား ေျပေပ်ာက္ေလာက္ၿပီဟု ယူဆပါသည္။ ယခုအခါဘုရားရွင္၏ သာသနာေတာ္လည္း မကြယ္ေသး၊ ဘုရားရွင္ေဟာေတာ္မူခဲ့သည့္အတိုင္းမွန္ကန္တိက်ေသာ တရားေတာ္တို႔ကို နာယူေလ့လာခြင့္ရရာ ျမန္မာျပည္တြင္လူျဖစ္ခြင့္ရေသာ မိမိတို႔သည္ ဗုဒၶဳပၸါဒ န၀မကၡဏ-ဟု ဆိုအပ္ေသာဘုရားပြင့္ရာ ကိုးခုေျမာက္ အခြင့္ေကာင္း´ႏွင့္ ႀကံဳႀကိဳက္ေနၾကပါသည္။မိမိတို႔သည္ `အခြင့္အေရးဆိုတာ ႏွစ္ခါမလာဘူး´ဟုမၾကာခဏေျပာဆိုေလ့ရွိၾကေသာ္လည္း တကယ့္အခြင့္ေကာင္း၊ အစစ္အမွန္အခြင့္အေရးတို႔ကိုကား မၾကာခဏ လက္လႊတ္လိုက္ၾကသည္သာ မ်ားပါသည္။ဤတြင္ `ခြင့္သာဆဲမွ၊ မခဲခ်င္လွ်င္၊ အလြဲနင့္ျပင္ ရွိေသးေလလိမ့္လား။ခြင့္သာခိုက္မွ၊ မလိုက္ခ်င္လွ်င္၊ အမိုက္နင့္ျပင္ ရွိေသးေလလိမ့္လား။ခြင့္သာတုန္းမွ၊ မ႐ုန္းခ်င္လွ်င္၊ အ႐ႈံးနင့္ျပင္ရွိေသးေလလိမ့္လား။´-ဟူေသာ လယ္တီဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ ဆံုးမစာကိုသတိရမိပါသည္။ ႀကံဳခဲဘိေတာင္း အခြင့္ေကာင္းကို ေကာင္းေကာင္းႀကီးအသံုးခ်ႏိုင္ၾကပါေစ။
အရွင္ေကာ၀ိဒ (ေယာ)